2026(e)ko urriaren 14(a), asteazkena

KONTZILIAZIO- ETA ERANTZUKIDETASUN-ESKUBIDE BERRIAK: HOBEKUNTZAK BERRIRO ERE “MADRILDIK” DATOZ

KONTZILIAZIO- ETA ERANTZUKIDETASUN-ESKUBIDE BERRIAK: HOBEKUNTZAK BERRIRO ERE “MADRILDIK” DATOZ

CCOOk exijitzen dio UPV/EHUri bere Kontziliazio Gida berehala eguneratzeko eta araudi berriaren aplikazio egokia bermatzeko.

Joan den urriaren 3an, Estatuko Aldizkari Ofizialean (BOE), urriaren 1eko 4/2026 Legea argitaratu zen, minbizia edo beste gaixotasun larri bat duten adingabeen zaintzarekin lotutako eskubideetan hobekuntza garrantzitsuak sartzen dituena.

Erreformak, besteak beste, Enplegatu Publikoaren Oinarrizko Estatutua, Langileen Estatutua eta Gizarte Segurantzaren Lege Orokorra aldatzen ditu. Datorren 2026ko urriaren 23an sartuko da indarrean.

Zein hobekuntza gehitzen dira?

Araudiaren berrikuntzak minbizia edo beste gaixotasun larri bat duten seme-alabak dituzten familien babesa zabaltzen du eta zaintzaren erantzukizuna partekatzeko bidean aurrera egiten du.

Nabarmentzekoak diren berritasun nagusiak hauek dira:

✨ GEHITUTAKO 5 HOBEKUNTZA GAKO

  • 1. Lanaldiaren murrizketa luzatzea: adin-muga orokorrez haratago, kargura dagoen pertsona desgaitasun edo mendetasun handiko egoeran badago, zuzeneko arreta jarraitu eta iraunkorra behar badu eta elkarbizitza mantentzen bada.
  • 2. Lanaldiaren murrizketa aldi berean partekatzea: gurasoek, adoptatzaileek, zaintzaileek edo harreragileek lanaldia murriztea partekatu ahal izango dute, bakoitzak bere gain hartutako denboraren arabera, guztien artean gehienez lanaldi osoaren %100era iritsiz.
  • 3. Aldi berean erabiltzeko oztopoak kentzea: eskubide hau bermatzen da nahiz eta bi pertsonak Administrazio edo enpresa berean lan egin.
  • 4. Eskolatzea ez da ukatzeko arrazoia: adingabearen eskolatzea ezin dela erabili, berez, minbizia edo beste gaixotasun larri bat duten adingabeak zaintzeko prestazioa ukatzeko, eteteko edo iraungitzeko baieztatzen da.
  • 5. Zaintzarekin jarraitzea eskolatuta egon arren: zaintza beharra jarrai dezakeela onartzen da, eskolatuta egon arren, tratamenduak, kontrolak, zaintza, botikak ematea, balizko krisien aurreko arreta edota osasun-zentroetara maiz joan beharra badaude.

Beraz, ez gara aldaketa tekniko hutsez ari. Zaintzak pertsona bakar batek osorik bere gain hartu beharra edo jarduera profesionalari uko egin beharra ekidin dezakeen hobekuntza zehatz bat da.

CCOOk eskaera bat erregistratu du dagoeneko UPV/EHUn

Eskubide berri horiek legezko xedapenen artean ezkutatuta gera ez daitezen edota horien aplikazioa zerbitzu bakoitzaren ezagutza partikularraren menpe egon ez dadin, CCOOk idatzi bat erregistratu du Berdintasunerako Zuzendaritzari, Gerentziari eta Irakasle eta Ikertzaileen (IIP) Errektoreordetzari zuzendua, IIP eta TEKAZEL zerbitzuetako burutzei kopia bidalita.

Idazki horretan honakoa eskatu dugu:

  • Organo arduradunek araudi-aldaketen berri formalki dutela adieraztea.
  • Eskubide berriak berehala txerta daitezela UPV/EHUko lana, familia eta bizitza pertsonala uztartzeko Gidan.
  • Eguneratzeak bai IIP bai TEKAZEL langileak barne hartzea.
  • Gida formalki aldatu arte itxaron gabe, zerbitzu arduradunei jarraibide argiak ematea behar bezala informatu dezaten eta eskaerak indarrean sartzen diren unetik bertatik araudi berriaren arabera artatu ditzaten.
  • Beharrezkoak diren administrazio-irizpide, inprimaki eta prozedurak egokitzea.

UPV/EHUk Berdintasunerako Zuzendaritzaren webgunean argitaratutako Kontziliazio Gida bat du. Gida horrek tresna bizia eta fidagarria izan behar du, ez dagoeneko existitzen diren eskubideen argazki zaharkitu bat.

Barne gida baten eguneratze faltak ezin du balio legez onartutako eskubide bat mugatzeko. Baina ezin da onartu ere eragindako pertsona bakoitzak erreforma ezagutu behar izatea, bere kabuz araudia interpretatu eta ondoren unibertsitateko zerbitzuak hura aplika dezaten konbentzitu behar izatea.

πŸ“„ ERREGISTRATUTAKO DOKUMENTU OFIZIALA

CCOOk ofizialki erregistratu du eskaera bat Berdintasunerako Zuzendaritzan, Gerentzian eta IIP Errektoreordetzan, eskubide hauen aplikazioa oztopo burokratikorik gabe bermatzeko.

πŸ‘️ Ikusi hemen erregistratutako idazkia

"Autogobernu" handia, hobekuntza propio gutxi

Erreforma honek gogoratu beharreko errealitate bat jartzen du berriro agerian: kontziliazioan eta erantzukidetasunean aurrerapen zehatzak estatuko legeriari esker iristen jarraitzen dute.

Bitartean, UPV/EHUn, kontziliazio-neurri propioak hobetzeko negoziazio espezifikoak geldirik jarraitzen du.

Hala salatu genuen joan den uztailaren 15ean egin zen Berdintasun Plana jarraitzeko Sektorearteko Batzordearen bileran (CCOOk eskatuta deitua). Saio hartan gogorarazi genuen Gerentziak eta IIP Errektoreordetzak ekainaren 26rako aurreikusitako negoziazio bilera bertan behera utzi zutela azalpenik eman gabe eta data berririk finkatu gabe.

πŸ“š Irakurketa gomendatua: Feminista gisa autodeterminatzea ez da nahikoa

Hiru hilabete geroago, unibertsitate-autonomia bere langileen kontziliazio eta erantzukidetasun eskubideak zabaltzeko ekimen propio ere bihurtzea itxaroten dugu.

Sarritan hitz egiten da unibertsitate-autonomiari eta autogobernuari buruz. Kontzeptu horiek oso arranditsuak izan daitezke hitzaldi instituzionaletan, baina beren balioa langileen lan-baldintzetan eragiten dituzten benetako hobekuntzen arabera neurtu behar da.

Zertarako balio du autogobernuak eskubideak zabaltzeko, ezberdintasunak zuzentzeko eta kontziliazioa hobetzeko erabiltzen ez bada?

Unibertsitate-autonomia ezin da erabakitze-espazio handiagoak eskatzera soilik mugatu. Erantzukizunak bere gain hartzea ere eskatzen du.

UPV/EHUk gaitasuna du legeek ezarritako gutxienekoak hobetuko dituzten neurri propioak negoziatzeko eta garatzeko. Hala ere, gaur arte, kontziliazio arloko berritasun garrantzitsuenak ez dira gure autogobernuaren ekimenetik jaio, Madrildik bultzatuta iritsi dira baizik.

Hau da Gerentzia berriak bere agintaldiaren hasieratik bertatik kontuan hartu beharko lukeen gai bat. Unibertsitatea kudeatzea ez da egiturak, prozedurak eta baliabideak ordenatzea soilik. Printzipio instituzionalak bertan lan egiten duten pertsonentzat benetako eskubide bihurtzea ere suposatzen du.

Adierazpen gutxiago eta eskubide gehiago

UPV/EHUk bere burua feministatzat eta berdintasunarekin konprometitutzat dauka. Baina erantzukidetasuna eta kontziliazioa ez dira adierazpen ofizial, kanpaina instituzional edo argazki oroigarrien bidez eraikitzen.

Honela eraikitzen dira:

  • ✔ Langileen ordezkaritzarekin hobekuntzak negoziatuz.
  • ✔ Informazio instituzionala berehala eguneratuz.
  • ✔ Eskaerak kudeatzeaz arduratzen diren zerbitzuak prestatuz eta informatuz.
  • ✔ IIP eta TEKAZEL langileei irizpide homogeneoak aplikatuz.
  • ✔ Zaintzaileek oztopo burokratikoei aurre egin beharra ekidinez.
  • ✔ Unibertsitate-autonomia erabiliz legeriak ezarritako gutxienekoak gainditzeko, ez bakarrik errepikatzeko.

CCOOtik positiboki baloratzen ditugu neurri berri hauek eta UPV/EHUn indarrean sartzen diren unetik behar bezala aplikatzen direla zainduko dugu.

Era berean, kontziliazioari eta erantzukidetasunari buruzko negoziazioa berrabiarazteko exijentzia berresten dugu.

Legea betetzea derrigorrezkoa da. Autogobernuaren bidez hobetzea erabaki politikoa da.

Ezagutzen duzu zure egoera? Zalantzarik al duzu eskubide berri hauek nola aplikatu?

πŸ’¬ UTZI ZURE IRUZKINA EDO KONTSULTA

CCOO UPV/EHUko Langileen defentsan!

AFILIATU CCOOra: INTERESATZEN ZAIZU

AFILIATU HEMEN
πŸ“ž 94 601 2437 ✉️ ccooupvehu-bi@ehu.eus 🌐 Bisitatu gure Bloga

2026(e)ko urriaren 13(a), asteartea

GERENTZIA BERRIA

GERENTZIA BERRIA: ERRELATO POLITIKO GUTXIAGO ETA BALDINTZA MATERIAL GEHIAGO

Langileok prentsaren bidez jakin dugu egungo Gerentearen berehalako kargu-uztearen eta haren ordezkoaren fitxaketaren berri (gure unibertsitatearekin zerikusirik ez duen filosofia politikoan aditua). Ongietorria ematen diogu, baina gogorarazi nahi diogu bere argitalpenetan defendatzen duen "autogobernuak" gure ibilbide-orria aplikatzeko balio behar duela: Erreferentziazko Txantiloia, Lanpostuen Balorazioa eta Karrera Horizontala.

UPV/EHUko CCOOren Atal Sindikaletik, eta berriro ere Langileen Legezko Ordezkaritzak zuzendaritzako aldaketen berri egunkarien bidez izan behar duela deitoratu ondoren, urgentziazko balorazio hau egin nahi dugu:

1. Barne-talentuaren gutxiespena eta konfiantza falta

Kezkagarria da errektore-taldeak bere langileei mugimendu honekin bidaltzen dien mezua. Gerentzia bere gain hartzeko unibertsitatetik kanpo estrategia politikoan aditua den profil baten bila joan behar izatean, Errektoretzak inplizituki adierazten du ez duela konfiantzarik UPV/EHUko ehunka teknikari, erdi-mailako kargu eta kudeaketa-langileen gaitasunean, eskarmentuan eta prestakuntzan. Gobernu-talde honek hainbeste aldarrikatzen duen "pertsonen zaintza" leloak, funtsean, haiekiko konfiantza izatea dakar.

Gure buruari galdetzen diogu nola izango den gai langileen errealitatea, gabeziak eta egunerokotasuna erabat ezezagunak dituen norbait zerbitzuak behar bezala dimentsionatzeko, Erreferentziazko Txantiloia osatzeko eta Lanpostuen Balorazio objektibo bat egiteko; izan ere, aurreko kudeatzaileek, etxeko ezagutza tekniko handiagoarekin, ez zituzten ataza kritiko horiek hasi ere egin. Gure LZStik kanpo dagoen norbaitek ondo egingo duela fidatu behar al dugu? Ikusiko dugu.

2. Autogobernua eta Autonomia

Irakurri dugu Errasti jauna "autogobernuan eta burujabetzan" aditu akademiko aitortua dela. CCOOtik ongietorria ematen diogu gure unibertsitatera eta unibertsitate-autonomiaren premia horrekin bat gatoz, baina oinarrizko galdera egiten diogu gure buruari: Autogobernua zertarako?

CCOOren ustez, autogobernua eta autonomia ez dira kontzeptu abstraktuak, langileen bizitza hobetzeko erabili behar den tresna baizik. Gaur egun, AZPk lan-karga jasanezinak pairatzen ditu, plangintza faltaren eta zerbitzuen dimentsionamendu eskasaren ondorioz. Egiturazko gainkarga horren sintomarik nabariena kolektiboak pilatutako urteko 43.000 aparteko ordu ordaindu gabeak dira, dagoeneko Lan Ikuskaritzan salatu ditugunak. 

Egoera hori iraultzeko, CCOOk ibilbide-orri zehatz bat badu dagoeneko, eta Gerente berriak atzerapenik gabe heldu beharko dio Mahai Negoziatzailean:

  • Lanpostuen Balorazioari buruzko Akordioa (2005ekoa) eta balorazio-epaimahaien funtzionamendu-arauak berrikustea eta, hala badagokio, eguneratzea.
  • Balorazio Eskuliburua eta lanpostuen monografiak eguneratzea.
  • Erreferentziazko Txantiloia: Gaur egun akituta dauden zerbitzuak behar bezala dimentsionatzeko.
  • Lanpostuen Balorazioa (LPB): Langileek betetzen dituzten funtzioei benetako balio eguneratua emateko.
  • Karrera Profesional Horizontala: Ezinbesteko baldintza eta gure Estatutuen agindua, hilabeteak daramatzana geldirik.
  • Zerbitzu Eginkizunen / Funtzio Esleipenen eta Poltsen Arautegiak aldatzea: Barne-mugikortasuneko blokeoekin, penalizazioarekin eta prekaritatearekin amaitzeko.

Agendak ez du "ikaskuntza-mahairik" onartzen

Badakigu kargu berri orok egokitzapena eskatzen duela, baina UPV/EHUko erronken urgentziak ez du onartzen ohiko "grazia-hilabeteak" ematea Gerentzia berriak unibertsitatea ezagut dezan. Erakundeak ziurtasunak behar ditu, ez eztabaida teoriko gehiago.

Errasti jauna, arrakastarik handiena opa dizugu zure kudeaketan, zure asmatzea langile guztiena izango baita. CCOOn solaskide leiala aurkituko duzu, baina zorrotza eta beti prest soluzioak eta proposamen egituratuak ekartzeko, baita idatzitako testuak ere. Mahai Negoziatzailean ikusiko dugu elkar.

CCOO: Ekintzak, ez hitzak.
πŸ’¬ Utzi zure iritzia iruzkinetan

CCOO EHUko Langileen defentsan!

AFILIATU CCOOra: INTERESA ZAIZU

AFILIATU HEMEN
πŸ“ž 94 601 2437 ✉️ ccooupvehu-bi@ehu.eus 🌐 Bisitatu gure Bloga

2026(e)ko urriaren 2(a), ostirala

OSAGARRIAK: UNIBASQ-EK ATZERA EGIN DU

OSAGARRIAK: UNIBASQ-EK ATZERA EGIN DU

Gure presioaren ondorioz, Unibasqek atzera egin du eta osagarriekin zeuden arazoei irtenbide bat eman die (nahiz eta UPV/EHUk oraindik pausorik eman ez).

Duela egun batzuk, CCOO-tik publikoki salatu genuen IIP-ren zati batek jasaten zuen egoera larria, gure komunikatu honetan: Osagarriak: koordinazio eza eta balizko soldata galera. Bertan ohartarazten genuen nolako zentzugabekeria zen UPV/EHUren (Docentiaz) eta Unibasqen beraren (2025eko seiurtekoak) ebazpenen atzerapenek lankide asko lansari-osagarri berriak eskatu ezinik uztea.

Ekintza sindikalak emaitzak eman ditu

Gaur jakinarazi dezakegu gure ekintza sindikalak emaitzak eman dituela. Unibasqek bere webguneko Galdera Ohikoen (FAQ) atala eguneratu du, mahai gainean jarri genituen kasuistikei irtenbidea ematen dieten hiru erantzun berri sartuz.

Hala ere, moduak deitoratzen ditugu. Zuzenketa hau "atzeko atetik" egin da, eragindako langile guztiei komunikazio ofizial eta gardenik egin gabe. Aldaketa hauen berri izan dugu langileek berek emandako abisuari esker, egindako kudeaketak eskertu baitizkigute.

Unibasqek onartzen dituen irtenbideak

Zeintzuk dira orain Unibasqek onartzen dituen irtenbideak?

  • 1. Ebazteke dauden 2025eko seiurtekoak (A1 tartea): Lan-legepeko langilea bazara eta 2025eko deialdian zure hirugarren seiurtekoa eskatu baduzu, BAI aurkez dezakezu A1 tarterako eskaera. Ebazpenaren zain zaudela adierazi beharko duzu, eta Unibasqek atzera begira egiaztatuko du.
  • 2. Ebazteke dauden 2025eko seiurtekoak (Transferentzia - 1.2 atala): Era berean, atal honetan merituak aurkez ditzakezu, 2025eko seiurtekoen ebazpenaren zain zaudela adieraziz.
  • 3. Atzerapena Docentiaz ebazpenetan: UPV/EHUk ez badizu zure azken ebaluazioa jakinarazi, Unibasqek zure irakaskuntza-merituen ebaluazioa 2.2 atalaren bitartez eskatzea baimentzen dizu (Docentiaz ebaluazio alternatiboa).

UPV/EHUk oraindik ez du pausorik eman

Unibasqek gure eskaerari prozesua malgutuz erantzun izana baloratzen badugu ere, onartezina da UPV/EHUren jarrera.

"Kalitate Agentziak pausoak ematen dituen bitartean, unibertsitateak ezkutuan jarraitzen du Docentiaz programaren arazoarekin. Egungo 'irtenbideak' eragindako IIPa bere denbora eta ahalegina inbertitzera behartzen du datu guztiak bildu, eskuz sartu eta ebidentziak pdf formatuan igotzeko."

UPV/EHUren eraginkortasun ez honek lantaldearentzako aparteko zama burokratikoa dakar, langileek lan hau beren gain hartu behar baitute dirurik ez galtzeko.

CCOO-tik poztu egiten gara ebazteke dauden seiurtekoen blokeoa askatzea lortu dugulako, eta UPV/EHUri garaiz ebaztea eta bere kudeaketa administratibo txarra langileen bizkarrera ez botatzea eskatzen jarraituko dugu.

Eragiten dizu egoera honek? Kontaguzu zure esperientzia edo zalantzak.

πŸ’¬ Utzi zure iruzkina hemen

CCOO UPV/EHUko langileen defentsan!

AFILIATU CCOO-ra: INTERESATZEN ZAIZU

AFILIATU HEMEN
πŸ“ž 94 601 2437 ✉️ ccooupvehu-bi@ehu.eus 🌐 Bisitatu gure Bloga

2026(e)ko urriaren 1(a), osteguna

GURE LANPOSTUEI BALIOA EMAN

GURE LANPOSTUEI BALIOA EMAN

Unibertsitate honetan, Administrazioa den aldetik, langile ugari ari dira beren funtzioak betetzen, PTGAS (funtzionarioak zein lan-legepekoak), eta, askotan, baldintza horiek argi eta garbi hobe litezke.

Unibertsitate honetan, Administrazioa den aldetik, langile ugari ari dira beren funtzioak betetzen, PTGAS, funtzionarioak zein lan-legepekoak.

Eta, askotan, baldintza horiek argi eta garbi hobe litezke. Mahai gainean hainbat aldarrikapen garrantzitsu ditugu, hala nola Osasuna eta Laneko Arriskuak, garraio-arazoak eta beste hainbat gai.

Lanaren balioa

Baina horiek guztiek, egia esan, gure lanaren balioarekin ere zerikusia dute.

UPV/EHU da Estatuko PTGAS/IRI ratio okerrena duen unibertsitatea (2000 PTGAS inguru 6000 IRIrentzat, edo 1etik 3ra), eta hori gaizki dabilenaren zati bat baino ez da, balio hori asko hondatzea dakarrena.

Langile gutxiago, lan gehiago: soldataren balio txikiagoa.

Gehi diezaiogun horri aipatutako garraio-arazoak. Arazo horiek kostu bat dakarkiete langileei, garraio publikoaren edo haien eskura jartzen den garraioaren gabeziagatik, eta ibilgailu pribatuetan joan-etorriak egitera behartzen dituzte. Alde batetik, galera ekonomikoa, soldata erabilgarri gutxiago dakarrena; eta, bestetik, denbora-galera, langileek beren aldetik jarri behar duten denbora luzatzea dakarrena, nahi ala ez: soldataren balio txikiagoa.

Azkenik, ezin dugu ahaztu bizitzaren kostuaren igoera, inflazioa (etxebizitzaren kostua nabarmenduz); horrek, gainera, 20 urtetan pilatuta, hauxe eragiten du, bai, halaxe da: soldataren balio txikiagoa.

Praktikan, balio horren zati bat defendatu ahal izan da, hain zuzen ere, CCOO bezalako sindikatuek “Madrilen” lor ditzakegun soldata-igoerei esker. Tresna erabilgarria eta beharrezkoa da, eta ez diogu uko egingo, baina gehiago behar da.

Horregatik, “soldata-kenkari” anitz horien aurrean, gure lanpostuei balioa eman behar zaiela diogu.

Unibertsitatearen autonomia

Egoera horrek unibertsitatearen autonomiaren galera ere badakar, giza baliabide propioen kudeaketa egokiaren galera. Unibertsitatearen autonomia hitz politetatik haratago doa, plano materialean islatzen da zuzenean, eta defendatu egin behar da, hain justu ere plano horretan erabiltzeko.

Erreferentziazko Txantiloi bat ez egoteak (eguneratu egin behar da) esan nahi du ez dela UPV/EHU bera egungo eta, batez ere, etorkizuneko txantiloi-beharrak zehazten dituena, baizik eta Eusko Jaurlaritza dela, Programa Kontratuen bidez, zein lanpostu sortzen diren eta, hala badagokio, LZZra (Lanpostuen Zerrendara) egiturazko gisa gehitzen direnak erabakitzen dituena. Bestela, Gerentziak, eta harekin batera alde sozialak, Zerbitzu bakoitzak bere aldetik eskatzen duenaren mende geratzen gara, eta horrek distortsio nabarmenak sortzen ditu.

Bistan denez, horrek eragin handia du unibertsitatearen finantzaketaren arazoan, metodologia horretara mugatuta baitago.

Era berean, ez da Lanpostuen Baloraziorik egiten, hori baita lanpostu horiek balio eguneratua izan dezaten (haien mailan eta, beraz, ordainsarian islatuta) beharrezkoa den tresna. Epairen batek horretara behartzen duenean bakarrik jarduten da, eragindako lanpostu-kopuru mugatu batean.

Atzo, 2026ko irailaren 30ean, egindako PTGASen Negoziatzeko Batzordean, Akordioaren aldaketa puntual bat onartu da, Balorazio Batzordeak irailaren 25ean eta 28an egindako bileretan lanpostu batzuk baloratzeko orduan sortu zen arazo tekniko batengatik: atzeratu egin behar izan ziren osaeran izandako arazo batengatik. Osaera horrek paritarioa izan behar du, eta eremu bakoitzean (funtzionarioak eta lan-legepekoak) ordezkaritza duten sindikatu guztiek parte hartu behar dute. Gai honi buruzko araudia berrikusteko beharra argi geratu da.

Zer dakar Lanpostuen Balorazio batek?

Lehenik eta behin, lanpostuen behin betiko monografiak onartzea edo, hala badagokio, berrikustea eta eguneratzea dakar; horietan, lanpostuen zereginak, erantzukizunak eta gainerako ezaugarriak deskribatzen dira.

Bigarrenik, Balorazioa bera da monografia horiei esleitzea, Eskuliburuaren arabera kontuan hartu beharreko eta monografien atalei dagozkien faktore bakoitzeko, gradu eta puntuazio batzuk, azkenik eskuragarri dagoen tartearen barruan maila jakin bat esleitzeko.

Logikoki, horrek praktikan maila horien eta, beraz, ordainsarien igoera orokortua ekarriko du, lanpostuei gaur egun merezi duten balioa emanez, eta ez duela 20 urtekoa edo balio arbitrario edo minimo bat. Gai hau oso-osorik modu globalean (hasi, esan bezala, arauditik) tratatzeko beharra are gehiago nabarmentzen da, beraz, pentsatzen badugu lanpostu batzuek haien nagusi hierarkikoek baino maila handiagoa izango dutela, aldi berean baloratzen ez badira.

Eta horrek guztiak soldata-igoera batera garamatza, eta horrek, aldi berean, Unibertsitatea finantzatzeko beharra nabarmen handitzea eskatuko du, eta horren zati handi bat Eusko Jaurlaritzaren transferentzietatik etorri beharko da. Hain zuzen ere, horri buruzkoa da LOSUk finantzaketa-helburu gisa ezarritako BPGaren %1aren gaia.

Hori ote da UPV/EHUko Administrazioak hain interes gutxi, edo batere ez, erakutsi izana gai zehatz honetan, finantzaketari buruz Eusko Jaurlaritzarekin izandako liskar mediatikoez haratago?

Gogora dezagun egungo Errektoretzak proposatutako programak ez zuela gai honi buruzko aipamenik egiten, 13., 14. eta 15. mailak hobetzeko aurreikuspen oso mugatua salbu; Eusko Jaurlaritzari aurkeztutako “Beharren memoria” delakoan 500.000 eurotan zenbatetsi zena.

"CCOOn gure soldaten alde borrokatzen dugu negoziazio-eremu egokietan, eta ez diogu hori egiteari utziko, baina presazkoa, posiblea eta beharrezkoa da, halaber, gure lanpostuen abiapuntuko balioa egon behar duen lekuan kokatzea."

Gure lanaren balioaren eta unibertsitatearen autonomiaren aldeko ibilbide-orria

Baina hauteskunde-promesa hori, eskasa eta desegokia izateaz gain (eta dauden bezala geratuko diren beste langile batzuei modu ulergarrian asko molestatuko dien bidegabekeria konparatiboa eragiten duena), presazkoa da egoera hori konponduko duten jarduketa multzo bati ekitea; alde batetik, UPV/EHUri langileei dagokienez duen autonomia itzultzeko, eta, bestetik, langile horiei beren benetako balioa emateko, ez baita duela ia 20 urtekoa, azken Lanpostuen Balorazioa egin zenekoa, baizik eta handiagoa, dudarik gabe.

Langileak planifikatzeko tresna horiek guztiak ez izateak eragina du aurkezten zaizkigun LZZko lanpostuen aldaketa, sorrera eta gainerako guztietan ere; edonola ere, gure oniritzirik gabe aurrera eramango dira (bakarka hobeto edo okerrago iruditu arren), egoera honek itsumustuan uzten baikaitu txantiloi-beharrak balioetsi ahal izateari dagokionez. Laburbilduz, zer zerbitzu indartu behar diren erabakitzea eragozten digu, edo zein ez, eta zein norabidetan.

Lan horrek pertsonak benetan zaintzeko borondate politiko jatorra eskatzen du, ondo dimentsionatutako PTGAS Zerbitzu bat izatea ahalbidetuko duten baliabideetan inbertituz, hurrengo garaietan eta orainaldian bertan egin beharreko zeregin ugariei aurre egin ahal izateko. Izan ere, beste gauza asko ere negoziatu behar ditu, hala nola Lan-poltsen Akordioak, edo Zerbitzu Eginkizunen eta Funtzioen Esleipenenak, EPEez gain, etab. Hau, beste batzuk bezala, UPV/EHUren martxa onerako zerbitzu kritiko baten adibidea da, zeinaren mende baitaude hain garrantzitsuak diren gai horiek.

Horregatik guztiagatik, CCOOk egutegi zehatz bat aurkezteko eskatu dio Administrazioari, honako helburu hauekin:

  • ➤ 2005ekoa ordezkatuko duen Lanpostuak Baloratzeko Akordio berri bat sinatzea eta, hala badagokio, Balorazio Batzordeen Eskumenen eta funtzionamendu-arauen dokumentua berrikustea.
  • ➤ Lanpostuen Balorazio Eskuliburua eta puntuazioen esleipena eguneratzea eta argitaratzea. Gardentasun hori, besteak beste, funtsezkoa da genero-arrakala ezabatzeko.
  • ➤ Erreferentziazko Txantiloia prestatzea.
  • ➤ Lanpostuen monografia eguneratuak behin betiko onartzea (behin-behineko guztiak barne eta, hala badagokio, daudenak berrikusiz).
  • ➤ LZZ (Lanpostuen Zerrenda) osoaren Lanpostuen Balorazio orokorra egitea.

Bai Akordioa bai Eskuliburua, ikus daitekeen bezala, zaharkituta geratu dira 20 urte baino gehiago igaro ondoren. Egungo baldintzetara eta, bereziki, monografietara egokitu behar dira.

Erreferentziazko Txantiloirik gabe, UPV/EHUn itsumustuan jokatzen da LZZren eraketari eta eremu ezberdinetako langileen beharrei dagokienez, alderdi guztietan: zereginak, kualifikazioa, etab.

Era berean, monografia zaharkituak eguneratu egin behar dira, egungo zereginekin eta baldintzekin bat etor daitezen.

Eta, azkenik, horiek guztiak behar bezala baloratu behar dira, gaur egungo egoerarako duinak diren mailak eta ordainsariak lortzeko.

Ibilbide-orri honek arazo garrantzitsu honi modu ordenatuan heltzeko aukera emango du, oinarrizkoenetik hasiz, ondoz ondoko urratsak ematea erraztuz, eta bertaratutakoek harrera ona egin zioten, neurri handi batean, egia esan, bat etortzea baitago funtsezkoan, hau da, hori egiteko beharrean.

2026(e)ko irailaren 29(a), asteartea

(EZ)MUGIKORTASUN (EZ)JASANGARRIA UPV/EHUn

(EZ)MUGIKORTASUN (EZ)JASANGARRIA UPV/EHUn

Joan den astean, UPV/EHUk Mugikortasun Jasangarriaren Europako Astea ospatu zuen. Jarduera interesgarriz betetako programa izan da, baina gure Unibertsitateko mugikortasun-arazo nagusia alde batera uzten du: langileak egunero zentroetara joatea, askotan etxetik urrun eta garraio publiko eraginkorrik gabe.

Arazo historiko honek ez du erantzunik izan orain arte inongo errektore-talderen aldetik.

UPV/EHUn gure lanpostuetara egunero joatea ezin da oztopo-lasterketa bat izaten jarraitu.

Gure unibertsitatea multikanpus erakundea izateak irtenbide egokiak eskatzen ditu. Egunero jasaten ditugu kanpus arteko eta hiri arteko garraio publikoaren konexio guztiz eskasak. Horrek eragin zuzena du gure laneko osasunean, in itinere ezbehar-tasa handitzen du, gure ekonomia zigortzen du ibilgailu pribatuarekiko dependentziaren ondorioz eta kontziliazioa suntsitzen du.

Mugikortasun-arazoak ere ez dira langileenak bakarrik. Ikasleek urteak daramatzate konexio eskasak, maiztasun nahikoak ez direnak eta kanpusetara sartzeko bidaia-denbora neurrigabeak jasaten. Azken ikasle-protestek unibertsitateko komunitate osoak ezagutzen duen errealitatea islatzen dute: joan-etorriak “hobeto” kudeatzeko aplikazioak sustatzen diren bitartean, arazoa konpontzeko benetako neurriak ez dira iristen. Ez dugu tresna gehiagorik behar kaosarekin bizitzeko; garraio publikoko zerbitzu gehiago eta hobeak behar ditugu.

πŸ“š Irakurgai erlazionatuak:

πŸ“’ ZURE ESPERIENTZIAK BALIO DU!

Zenbat denbora eta diru galtzen duzu egunero zure lanpostura joateko? UPV/EHUko kanpusetarako joan-etorrietan izaten dituzun penuriak, zailtasunak, gastuak eta denbora-galerak ezagutu nahi ditugu.

πŸ’¬ KONTATU ZURE KASUA IRUZKINETAN

MUGIKORTASUN PLAN BAT NEGOZIATZEKO LEGEZKO BETEBEHARRA

Benetako irtenbideak bilatzeko asmoz, gure atal sindikalak CCOO Euskadik antolatutako azken Mugikortasun Jasangarriaren Jardunaldian parte hartu zuen. Topaketa horretan egiaztatu zen Lanerako Mugikortasun Jasangarriaren Planak (LMJP) ez direla tramite administratibo huts bat, baizik eta tresna estrategiko erabakigarriak direla in itinere istripuen prebentziorako, aldaketa klimatikoari egokitzeko eta laneko ezberdintasunaren aurkako borrokarako.

Indarrean dagoen araudiari erreparatuz, zehazki Mugikortasun Jasangarriari buruzko 9/2025 Legeari, eta Euskadiko Mugikortasun Jasangarriaren 11/2022 Legearekin bat etorriz, UPV/EHUk 2026ko abenduaren 5a baino lehen LMJP integral bat diseinatu, negoziatu eta aplikatzeko legezko betebeharra du. Ordezkaritza sindikaletik argi daukagu ez dugula onartuko dokumentu kosmetikorik, ezta erakusleiho-neurririk ere. Langileen berezitasunak, gabeziak eta poltsikoa kontuan hartuko dituen benetako negoziazio kolektiboa eskatzen dugu.

IN ITINERE ISTRIPUAK, KONTZILIAZIOA ETA SOLDATA-ARRAILA

Jardunaldian agerian geratu zen in itinere istripuen kopuruak urtero gora egiten duela, baita ondorio larriak edo heriotzak eragiten dituztenak ere. Eta gai honetan, gizon eta emakumeen arteko arraila ere badago, istripuen % 55 emakumeek jasaten baitituzte.

Lan-ezbeharren arriskuaz gain, joan-etorriei eskainitako denbora lanaldiari gehitzen zaion lan-denbora ere bada. Denbora hori ezin zaie gure bizitzako beste arlo batzuei eskaini, hala nola aisialdiari edo zaintzari, eta gure osasunari eta kontziliazioari eragiten die bereziki.

Eta aurrekoa gutxi balitz, lanerako joan-etorriek dakarten kostu ekonomikoak familiaren diru-sarrerak murriztea dakar. Askotan, ibilgailu pribatua erabiltzea ezinbesteko baldintza da lantoki batera joan ahal izateko. Horrek ingurumenari eragiteaz gain, ibilgailu hori ez dutenentzat lanpostua lortzeko diskriminazioa ekar dezake.

Azken batean, lantokietarako joan-etorria langileari inposatutako zama bihurtzen da, enplegatzailearen aldetik inolako konpentsaziorik jaso gabe.

Egoera hori bateraezina da bizilekua askatasunez aukeratzeko babesa eta lanerako eskubidearen egikaritze eraginkorra bermatzen dituen legezko aginduarekin, ingurumena babesteko beharrarekin batera.

NEGOZIAZIORAKO UKO EGIN EZIN DIZKIEGUN GURE LEHENTASUNAK

  • 1. Ibiltaritzagatiko eta kanpus arteko bidaiengatiko konpentsazio ekonomikoa: Unibertsitateko 5 egoitza eta fakultateen arteko derrigorrezko mugikortasunaren ondoriozko bidaia-gastu guztiak osorik ordaintzea eskatzen dugu. Zentroen sakabanaketa ezin dute langileek ordaindu; UPV/EHUk kilometrajeagatik, dietengatik eta ibilgailuaren higaduragatik bidezko konpentsazioa bere gain hartu behar du konektibitate publikoa eskasa edo bideraezina denean.
  • 2. UPV/EHUko langileentzako autobus-linea espezifikoak hobetzea: Egun dauden neurri bakarrak duela zenbait hamarkada ezarri ziren eta lineen eta ekipamenduen eguneratzea eskatzen dute.
  • 3. Garraio publikoa erabiltzeagatiko pizgarri ekonomikoak: "Mugikortasun Jasangarriaren Plus" bat sortzea edo kanpusera garraio kolektiboan joaten diren langile guztientzat garraio-abonamenduak (Barik, Mugi edo BAT txartelak kasu) zuzenean kofinantzatzea eskatzen dugu, isurketen murrizketa aktiboki sarituz.
  • 4. Autoak partekatzeko pizgarri ekonomikoak eta erraztasunak: Ibilgailua partekatzen dutenentzat hobari zuzenak (erregaia edo mantentze-lanak ordaintzeko laguntzak) ezartzea, erakundearen plataformaren bidez kudeatuta, eta unibertsitate-esparruetan lehentasunezko aparkalekuak izateko eskubide esklusiboa izatea.
  • 5. Sakabanaketa eta Distantzia Plusa: Joateagatiko zuzeneko laguntza ekonomiko bat eskatzen dugu langile guztientzat. Konpentsazio hori etxetik dagoen distantzia-tarteen arabera kalkulatu behar da, UPV/EHUko kanpusen sakabanaketak langileen soldatetan eragiten duen eragin ekonomiko gogorra arintzeko.
  • 6. Konektibitate Publikoaren Defizitagatik Plusa: Unibertsitateko lanaldiarekin bateragarriak diren maiztasun eta ordutegiak dituzten garraio publiko erregularreko (autobusa edo trena) zerbitzurik ez dagoen herrietan bizi diren langileentzat berariazko kalte-ordain ekonomiko bat eskatzen dugu. UPV/EHUk ezin ditu ekonomikoki zigortu, foru aldundien inakzioaren aurrean kontratu bidez auto pribatuaren mende egotera behartuta daudenak.
  • 7. Kanpus arteko Talka-plana: Errektoretzak Foru Aldundiekin eta operadoreekin (Bizkaibus, Lurraldebus, Alavabus eta Euskotren) negoziazioa modu proaktiboan gidatzea eskatzen dugu. Premiazkoa da benetako maiztasunak koordinatzea eta kanpusak beraien artean eta trenbide-nodo nagusiekin lotuko dituzten linea anezka zuzenak abiaraztea.
  • 8. Ordutegi-malgutasuna sarbideen kolapsoaren aurrean: Administrazio eta zerbitzuetako langileen (AZP) eta irakasle eta ikertzaileen (IRI) sarrera- eta irteera-ordutegiak modu eraginkorrean malgutzea, historikoki saturatuta egon diren sarbideetan, hala nola Leioako Kanpusean, puntako orduak saihestuz.
  • 9. Telelana eta presentzialtasun adimenduna: Araututako telelaneko lanaldiak handitzea eta sendotzea. Mugikortasun jasangarririk onena alferrikako joan-etorriak saihesten dituena da.

ZER ESKATZEN DIOGU ERREKTORE-TALDEARI BEREHALA?

  • 1. Mugikortasun Planaren negoziazio-mahaia berehala eratzea Langileen Legezko Ordezkaritzarekin.
  • 2. Kanpus bakoitzeko benetako mugikortasun-diagnostiko bat, langileek joan-etorrietan duten benetako gastu ekonomikoa islatuko duena.

Gure unibertsitateak bere plan estrategikoetan harrotasunez erakusten duen ingurumenarekiko, jasangarritasunarekiko eta pertsonen zaintzarekiko kezkak ezin du langileen osasunaren, denboraren eta poltsikoaren lepotik eraiki. Mugikortasun publiko, duin, seguru eta finantzatua eskatzen dugu.

NEGOZIATUTAKO Mugikortasun Jasangarrirako Plana legezko betebeharra da, datorren abenduan sartuko da indarrean eta oraindik ez gaituzte negoziaziora deitu.

CCOO UPV/EHUko Langileen defentsan!

AFILIATU CCOOra: INTERESATZEN ZAIZU

AFILIATU HEMEN
πŸ“ž 94 601 2437 ✉️ ccooupvehu-bi@ehu.eus 🌐 Bisitatu gure Bloga