2026(e)ko ekainaren 2(a), asteartea

SUBIRANOTASUN DIGITALA ETA IKT-EN ENPLEGATUEN ETA IKERKETAREN DEFENTSA

Subiranotasun digitalaren etorkizuna, IKTetako langileen eta EHUko ikerketaren defentsa

Duela gutxi, CCOO Graduko eta Eraldaketa Digitaleko Errektoreordetzak deitutako lan-bilera batean izan da, datozen urteei begira EHUren estrategia teknologikoa eta subiranotasun digitala jorratzeko. Bilera horretara CCOO, LAB, ELA eta CGT baino ez ziren joan.

CCOOn positiboki baloratzen dugu errektore-taldeak oinarrizko dokumentu bat prestatu izana eta egoeraren diagnostiko orokorra era egokian zehaztu izana, gure ustez. Txosten instituzionalak, zirriborro-fasean, CCOOk aspalditik aipatzen dituen egiturazko arazo kritikoak aitortzen ditu, hala nola sistema batzuen zaharkitzapena eta, oso bereziki, IKTetako Gerenteordetzan inplikatutako langileek datozen bost urteetan aurre egin beharreko erretiro-tasa oso altua.

Hala ere, aurkeztutako plana aztertu ondoren, uste dugu oso orokorra dela. Dokumentuak gabezia kezkagarria du zehaztasun operatiboari dagokionez, ez du Europako eta estatuko eskakizun berrietara eguneratutako esparru legalik, eta ez du neurri zehatzik definitzen estatutuetan jasotako subiranotasun digitala modu erreal eta neurgarrian ezartzeko.

IKTetako Gerenteordetzan duen eragina

Sindikatu gisa dugun kezka nagusia, gure datuen eta ikerketaren babesaz gain, zehaztasun falta horrek IKTetako Gerenteordetzako Teknikari, Kudeaketa eta Administrazio eta Zerbitzuetako Langileengan (TEKAZEL) izan dezakeen eragin zuzena da.

Berehalako erretiro-olatu baten aitorpenarekin batera Lanpostuen Zerrenda (LZ) handitzeko txoke-plan zehatz bat ez badator, arrisku-agertoki bat marrazten da. Berezko langilerik ez izatea justifikazio administratibo bihur daiteke aurrekontua era estrukturalean zerbitzu teknologikoen kanporatzera (azpikontrataziora) bideratzeko, eta horrek talka egingo luke Estatutuetako 5. artikulu berriak ezartzen duen barne-kudeaketako aginduarekin, apirilaren 21eko Klaustroak onartutako artikulua, CCOOk proposatutako zuzenketa baten bidez.

📰 Lotutako albistea: https://ccooupvehu-eus.blogspot.com/2026/04/ehu-estatutuak.html

Bestalde, "Software Librea" sustatzea norabide egokian emandako urratsa den arren, etiketa horrek ez du berez bermatzen erakundearen independentzia. Kudeaketa algoritmikoa eta datuen zaintza kanpoko aholkularitza-enpresen esku geratzen badira, Unibertsitateak hornitzailearen gatibutasun-eredu bat onartzen jarraituko du. Arrisku operatibo horren adibide argi bat kudeaketa-sistemen lizitazio handietan aurkitzen dugu (GAURen kasuan bezala); horietan, arkitektura irekiak eta barne-kudeaketa ez eskatzeak autonomia akademikoa hipotekatzen du.

⚠️ KONTUZ

Kontrola galtzeko arrisku honek Irakasle eta Ikertzaileei, ikerketari eta erakundeari berari ere eragiten dio: kanpoko tresnen arautu gabeko erabilerakanpoko, besteak beste, Adimen Artifizialeko tresnen erabilera desarautuak unibertsitatearen jabetza intelektuala arriskuan jartzen du, eta ingurune korporatibo seguruak lehenbailehen hedatzea eskatzen du.

Era berean, IA sistema burujabeen garapena eta mantentzea ezinbestekoa da euskararen etorkizuna ingurune digitalean bermatzeko; izan ere, azken azterketek ohartarazi dutenez, IA komertzial eleaniztunek ingelesa bezalako hizkuntza hegemonikoak lehenesten dituzte, eta gainerako hizkuntzetan duten jariotasunak behera egiten du sortzen dituzten datuen errentagarritasunaren arabera.

CCOOren proposamena: Zorroztasun juridikoa, teknikoa eta enplegu publikoaren defentsa

Zehaztasun falta horren aurrean, CCOOn ekimena hartu dugu, eta formalki aurkeztu diogu Graduko eta Eraldaketa Digitaleko Errektoreordetzari Subiranotasun Teknologiko eta Digitaleko Plan Estrategiko baten Proposamena.

Gure dokumentuak erakundearen zirriborroak ez duen esparru juridiko eta tekniko zehatza ematen du, hiru ardatzetan oinarritutako irtenbide bideragarriak ezarriz:

  1. Aurrekontu-lehentasuna Enplegu Publikoari: Lizentziak arrazionalizatzearen ondoriozko aurrezkiak IKTetako lanpostuak eta zerbitzuak eta azpiegitura propioa sortzeko erabil daitezen konpromiso instituzionala eskatzen dugu, kanpoko zerbitzuekiko mendekotasuna mugatuz eta, horrela, subiranotasun digitalerantz eginez.
  2. Talentuari eustea (Karrera Horizontala eta Prestakuntza): Belaunaldi-erreleboaren erronkaren aurrean, ezinbestekotzat jotzen dugu TEKAZELen Karrera Horizontala berehala arautzen hastea, garapen profesionala ahalbidetuz lanpostuz aldatu beharrik gabe; hori funtsezkoa da talentu teknikoari eusteko. Horrekin batera, etengabeko prestakuntza ziurtatuko eta birziklatze profesionaleko planak bultzatzea proposatzen dugu, langileek beharrezkoak diren gaitasun teknologiko berriak eskura ditzaten. Bi neurri horiek funtsezko mekanismoak dira UPV/EHUk behar duen ezagutza espezializatuari eusteko.
  3. Subiranotasun Digitaleko Batzordea: Langileen legezko ordezkaritzaren parte-hartzea izango duen organo bat sortzea proposatzen dugu, aldez aurretiko baliozkotze teknikoko txostenak egingo dituena, edozein kanporatze guztiz justifikatuta dagoela, zibersegurtasunari buruzko Europako araudiak betetzen dituela eta gure subiranotasun digitala arriskuan jartzen ez duela bermatzeko.

CCOOn gure lan teknikoa eta elkarrizketarako gaitasuna eskaintzen jarraituko dugu, UPV/EHUren eraldaketa digitala pribatizaziorako aitzakia izan ez dadin, baizik eta enplegu publikoa eta gure langileen talentua finkatzeko aukera historikoa, gure unibertsitatean sortutako datuen eta ezagutzaren kontrola bermatuz.

iruzkinik ez:

Argitaratu iruzkina