ERREKTORETZAK TEKAZEL SAKRIFIKATZEN DU: PLAZA BERRIEI UKO EGIN ETA KARRERA HORIZONTALA IZOZTEN DU
Errektoreak ez du betetzen urtero 200 plaza sortzeko hauteskunde-promesa eta 28 baino ez ditu eskatzen; Karrera Horizontala izozkailura kondenatzen du, kasurik onenean 2026ko amaierara arte; eta benetako inbertsioaren ordez edukirik gabeko "soldata emozionala" eta "zaintza" bezalako erretorika erabiltzen du.
Duela aste batzuk, CCOOtik ohartarazi genuen Errektoretzaren estrategia mediatikoak konfrontazio antzu bihurtzeko arriskua zuela, titularretan emaitzetan baino zentratuagoa, eta kaltedun nagusia UPV/EHUko Langileria izango zela [1]. Zoritxarrez, Joxerramon Bengoetxea Errektoreak Eusko Legebiltzarrean egindako agerraldiak diagnostiko hori berretsi du: asteetan zehar sortutako zaratak ez du negoziazioa indartzeko balio izan, baizik eta barne-kudeaketa bat ezkutatzeko; izan ere, kudeaketa horrek uko egiten die plantillaren egiturazko beharrei mahian eseri baino lehen.
Joxerramon Bengoetxea Errektoreak joan den azaroaren 19an Eusko Legebiltzarrean egindako agerraldiak alderdi askotan kezkatzen gaitu.
1. TEKAZEL: UKO HANDIA
TEKAZELen kudeaketak murrizketa drastikoa jasan du:
Promesa: Bere hauteskunde-programan, egungo errektoretza-taldeak hitzeman zuen urtero 200 plaza sortuko zituela, CRUEk gomendatzen duen 1:1 ratiora hurbiltzeko.
Gogorarazten dugu, Gardentasun Atariko datuen arabera, UPV/EHUn 5.901 IIP eta 1.936 TEKAZEL daudela; beraz, 3.965 TEKAZEL gehiago behar dira.
Errealitatea: Bere ahozko azalpenean, Errektoreak adierazi zuen, "esfortzu oso handia denez", 28rako finantzaketa baino ez eskatzea erabaki duela. Hitzez hitz honela adierazi zuen Errektoreak:
"Eta gero daukagu teknikarien beharra. Teknikarien beharra lehen aipatu dut, 150. Bale, ez dira 150. Konturatzen gara hori kopuru oso handia dela eta esfortzu izugarria beharko lukeela. Guk gutxitu dugu 28 teknikari…"
Errektoretzak uko egin dio bere hauteskunde-programari eta egiturazko beharrei negoziatzen eseri baino lehen. Nork hartuko du bere gain uko egin dieten plazen lan-karga? Egungo plantillak.
Gainera, Langileen Legezko Ordezkaritzarekin kontatu zitekeen TEKAZELen beharrak aztertzeko.
2. ZATIKETAREN ESTRATEGIA
Errektoretza bere lehentasunak justifikatzen saiatzen da kolektiboak aurrez aurre jarriz. Legebiltzarreko agerraldian, Errektoreak hitzez hitz esan zuen "irakasleek hasieran kategoria bereko langile teknikoek dituztenak baino soldata-baldintza kaskarragoak dituztela".
CCOOtik, klaseko sindikatu gisa, gauza bat oso argi utzi nahi dugu: ez dugu onartuko batura zeroko estrategia arriskutsu hau eta UPV/EHUko Langileen kolektibo ezberdinen arteko liskarra. Errektoreari zuhurtzia eskatzen diogu TEKAZELen baldintzak hobetzeko neurririk eza justifikatzeko aitzakia gisa interpreta daitezkeen konparazio mota horiekin. CCOOtik hau adierazi nahi dugu:
- Presazkoa da IIPen oinarrizko soldatak igotzea; izan ere, unibertsitateaz kanpoko hezkuntzakoak baino txikiagoak dira, baita Euskal Unibertsitate Sistemako unibertsitate pribatuetako irakasleenak baino txikiagoak ere, eta hori aspalditik salatzen ari gara [2].
- Baina egia da, eta premiazkoa, TEKAZELen soldatak beste euskal administrazio batzuetakoak (Udalak eta Aldundiak) baino txikiagoak direla, urte hasieran komunikatu honetan salatu genuen bezala [3]. Kolektibo baten hobekuntza ezin da oinarritu bestearen geldialdian.
3. % 0,1AREN LOTSA ETA TEKAZELEN KARRERA HORIZONTALAREN PARALISIA
Errektoreak prezioa jarri zion etxeko prekarietate muturrekoenarekin amaitzeari (13. eta 14. mailak igotzea): 500.000 euro. Kostua hain irrigarria bada (aurrekontu osoaren % 0,1), hori jada ez egitea prekarietateari eusteko erabaki politikoa da. Eta hemen amaitzen da errektoretza-talde honek TEKAZEL guztientzat soldata-hobekuntzari dagokionez eskaintzen duena.
Eta Karrera Horizontalari buruz ari bagara, kezkagarriena egutegia da: joan den azaroaren 20ko Klaustroan, baieztatu zen Karrera Horizontala jorratzen hasteko asmorik ere ez dutela 2026ko hirugarren hiruhilekora arte.
Gogorarazten dugu Karrera Horizontala aukera ematen duen sistema bat dela, ekonomikoki aurrera egiteko eta soldata hobetzeko lanpostuz aldatu edo promozionatu beharrik gabe. Bestela esanda, denboran zehar pilatzen duzun esperientzian, eskuratzen dituzun ezagutzetan eta zure lanpostuan egiten duzun jardun onean oinarritutako ordainsari gehigarri baten bidezko aitorpena da.
Hori dela eta, CCOOk salatzen du: ez da zirriborrorik ez dutela, baizik eta ez dutela planik horretan lanean hasteko 2026ko hirugarren hiruhilekora arte. Karrera Horizontala LOSUren eta EBEParen agindua da, eta hasiera 2026ko amaierara atzeratzea TEKAZELari adarra jotzea da.
4. ELEBITASUNAREN "KUTXA BELTZA": LITERATURA ASKO, EURO BAT ERE EZ
Errektoretzak LOSU erabiltzen du ezkutu erretoriko gisa, gogoraraziz legeak finantzaketa gehigarria ahalbidetzen duela UPV/EHUren berezitasun linguistikoarentzat. Hala ere, egiaren orduan, ez da prezioa jartzen ausartzen.
- Datua: Aurrekontu-banaketan, Euskararako partida espezifiko bakarra 525.000 €-koa da (prestakuntzarako eta planetarako).
- CCOOren Galdera: Errektoreak uste al du unibertsitate elebidun bat mantentzea, irakaskuntza-taldeak eta administrazio-izapideak bi hizkuntzatan bikoiztuz, milioi erdi euro baino ez dela kostatzen?
- Ondorioa: Elebitasunaren benetako egitura-kostua (plantilla eta baliabideak bikoiztea) kuantifikatuko duen Memoria Ekonomikorik aurkezten ez denean, eta partida hori finantzaketa finalista eta gehigarri gisa eskatzen ez denean, Errektoretzak ahalbidetzen du egiturazko gastu horrek aurrekontu arrunta jatea.
CCOOk eskatzen du Memoria Ekonomikoa aurkez dadila, CCOO Eusko Jaurlaritzari eskatzen ari zaiona. Unibertsitate pribatuek errentagarritasunaren arabera aukeratzen dute beren hizkuntza; publikoak, aldiz, kostu soziala bere gain hartzen du euskal herritarrek goi-mailako hezkuntzarako duten eskubidea bermatzeko. Kostu hori aparte finantzatzen ez bada, langileak ari dira ordaintzen beren soldata-prekarietatearekin.
Jon Hernandez, Ezker Anitza-IU legebiltzar-taldekoa
5. CCOOk TEKAZELEN AHOTSA ERAMAN DU EUSKO LEGEBILTZARRERA
Presio instituzionaleko estrategiari eta CCOOk egindako txosten teknikoei esker, isiltasunaren harresia haustea lortu dugu. TEKAZELen aldarrikapen historikoak unibertsitateko korridoreetan entzuteaz gain, indartsu sartu dira eztabaida parlamentarioan.
Agerraldian, Errektorearen eta Eusko Jaurlaritzaren aurrean CCOOk dokumentatu dituen datu zehatzak azaldu ziren: beste administrazio batzuekiko 6.000 euroko soldata-arrakala, Estatuko plantilla-ratio txarrena izatearen lotsa eta Errektoretzak baztertu duen benetako negoziazio kolektiboa berreskuratzeko exijentzia.
6. ERREKTOREA "ARIETE POLITIKO" GISA ETA FALTSUZKO AHOBATEZKOSTASUNA
Unibertsitateetako Sailburuak Errektorearen estrategia "ariete politiko" gisa kalifikatu zuen eta, zoritxarrez, gertaerek adierazten dute erakundea unibertsitateaz harago doan gerra alderdikoi baterako erabiltzen ari dela, unibertsitatearen kudeaketarako beharrean.
Kanpoan gardentasuna eskatzen den bitartean, Errektorea ez zen gai izan, edo ez zuen nahi izan, langileen ordezkarien galderari erantzuteko: egungo aurrekontuaren benetako betearazpen-ehunekoa.
CCOOtik finantzaketa publiko handiagoa eskatzen dugu, baina uko egiten diogu kudeaketa opako bati txeke zuri bat emateari. Bozketa behartzean ikusi ahal izan zen Errektorearen kudeaketaren babesa aho batezkoa izatetik urrun dagoela: 86 babes, 15 boto kontra eta 21 abstentzio, 243 kidek osatutako foro batean, Klaustroan.
7. MEHATXU EZKUTUA: IKASLEEN POLTSIKOAREKIN FINANTZATZEA?
Bere hauteskunde-programan, egungo errektoretza-taldeak onartzen zuen "matrikulen prezioak altuak" direla eta ikasleen "zaurgarritasun ekonomikoari" eragiten ziotela. Hala ere, Legebiltzarrean, Errektoreak oso aurpegi ezberdina erakutsi zuen.
Batzordearen aurrean, tasak eta matrikulak finantzaketarako "tresna oso baliotsutzat" jo zituen eta hitzez hitz esan zuen: "uste dugu hor jokoa (hobetzeko tartea) badagoela". Orain dirua etsi-etsian bilatzen ari denean, tasetan "jokoa" dagoela aipatzea ate ireki oso arriskutsua da.
CCOOk ohartarazten du hau LERRO GORRIA dela. Unibertsitate publikoa Administrazioaren (Eusko Jaurlaritza) aurrekontuekin finantzatzen da, ez familia langileen poltsikoan eskua sartuz eta aukera-berdintasunerako funtsezkoa den mekanismo bat murriztuz. Ez dugu onartuko "finantza-nahikotasuna" goi-mailako hezkuntzako sarbidea garestitzearen kontura lortzea.
ONDORIOA
Errektoretzak aurrekontu bat aurkeztu du, "Pertsonen Zaintza" lelo politaren azpian TEKAZELen abandonu materiala ezkutatzen duena. Erretorika eta "soldata emozionala" eskaintzen dizkigute, baina zero euro aurrekontatzen dituzte gure Karrera Horizontalerako eta gure Lanpostuen Baloraziorako.
CCOOtik ozen eta argi diogu: Eslogan gutxiago eta eskubide gehiago.
Ez dugu behar hitzekin "zain" gaitzaten; legea betetzea behar dugu, zor diguten Karrera Horizontala aktibatuz, beste administrazio batzuen pareko bidezko soldata ordainduz eta lanean gaixotu ez gaitezen behar ditugun egiturazko plazak betez.
Dignitatea ez da "pertenentzia-sentimenduarekin" ordaintzen, nominan eta lan-baldintzetan ordaintzen da.
¡CCOO, UPV/EHUko Langileen defentsan!
ccooupv-bi@ehu.eus
iruzkinik ez:
Argitaratu iruzkina