2025(e)ko abenduaren 10(a), asteazkena

IIP UPV/EHUko SOLDATA VS BIGARREN HEZKUNTZA

IIP UPV/EHUko SOLDATA VS BIGARREN HEZKUNTZA

Herenegun, abenduak 8, Unibertsitateko sailburuak UPV/EHUko ordainsariei buruzko azterketa bat argitaratu zuen bere blog pertsonalean. Bere testuak, aritmetikan trebea eta Estatuko beste unibertsitate batzuekin egindako konparaketetan oinarritua, ideia nagusi bat instalatu nahi du iritzi publikoan: "Euskal unibertsitatean oso ondo kobratzen da". Hala ere, sailburuaren batez bestekoek langileen hipotekak ezkutatzen dituzte. CCOOtik ez dugu eztabaidatuko "kostu unitarioen batez bestekoekin", karrera amaierako 60 urteko katedratiko baten soldata 30 urteko Irakasle Laguntzaile Doktore baten prekarietatearekin nahasten baitute. Batez bestekoak aurrekontuak koadratzeko balio dute, ez fakturak ordaintzeko.

Gaur Karrera Teknikoaren Simulazio hau argitaratzen dugu, urtez urteko azterketa forentsea, kontakizun ofizialak ezkutatu nahi dituen LAU KONTRADIKZIOAK azaltzeko:

Kontakizun Ofizialaren Lau Kontradikzioak

1. Ispiluaren Kontradikzioa: Murtziarekin ala Euskadirekin lehiatzen dugu?

Sailburuak gure soldatak bizi-kostua erabat txikiagoa den beste autonomia-erkidego batzuetako unibertsitateetakoekin alderatzen tematzen da. Euskal talentu gaztearen benetako lehia ez da Salamancako Unibertsitatea; Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Saila da. Eta datuen errealitate tematia da Bigarren Hezkuntza aukeratzen duen tituludun batek bere lehen urteetan Unibertsitateko ikerketa-karrera aukeratzen duenak baino % 125 gehiago kobratzen duela.

2. "Excelentzia Izoztuaren" Kontradikzioa

Sailak Unibasq-eko osagarriekin harrotzen da, soldatak batez bestekoaren gainetik igotzen dituen koroaren harribitxi gisa. Esaten ez duena da osagarri horien zenbatekoak (C, B eta A mailak) 209/2006 Dekretuan izoztuta daudela. 2025ean abangoardiako bikaintasuna eta ikerketa eskatzen dizkigute, baina duela 19 urteko prezioetan ordaintzen digute. Batez besteko KPIa bi hamarkadatan % 43 igo den bitartean, bikaintasunaren "sariak" berdin balio du oraindik. Herdoildutako pizgarri-sistema batez harrotzea ez da unibertsitatearen defentsa, utzikeria baizik.

3. Kudeaketaren Kontradikzioa: Aitorpena vs. Inertzia

Hemen dago 2025eko bidegabekeria konparatiborik handiena. Eusko Jaurlaritzak % 30eko igoera espezifikoa adostu du Bigarren Hezkuntzako zuzendaritza-karguetarako, berariaz aitortuz haien ardura-karga. Zein izan da unibertsitateko kudeaketaren aldeko apustua? Batere ez. Institutuetan ordainsaria igotzen den bitartean, UPV/EHU atzean geratzen da. Datuak tematiak dira: gaur egun, Institutuko zuzendari batek % 67 gehiago kobratzen du bere karguan (12.075 €) Fakultateko Dekano batek baino (7.245 €). Administrazioak unibertsitateko kudeaketa Bigarren Hezkuntzako zentro baten kudeaketa baino askoz gehiago baloratzen du.

4. Denboraren Kontradikzioa: "Sorpassoa" 58 urterekin

Sailburuak azken soldatez hitz egiten du. CCOOk bizi-zikloez hitz egiten du. Gure simulazioak erakusten du, nahiz eta "karrera perfektua" izan (geldialdirik gabe, lehenengoan akreditatuz eta seiurtekoak hutsik egin gabe pilatuz), IIP batek hamarkadak behar dituela gaztaroan galdutako dirua berreskuratzeko. Sistemak ikerketa-rankinak finantzatzen ditu bere ikertzaileen prekarietatearen kontura 15 urtez. "Soldata lehiakorra" hipoteka ordainduta dagoenean eta bizitza konponduta dagoenean iristen da.

Galdutako Aukera: Berezitasunaren Ezezkoa

Zenbakietatik haratago, funtsezko posizio politikoa salatu behar dugu. Ez dirudi Unibertsitate, Zientzia eta Berrikuntzako sailburu bati Euskal Unibertsitate Publikoaren finantzaketaren aurka buru-belarri borrokatzea dagokionik. Ulertezina da unibertsitate-sistemaren arduradun nagusiak:

  • Legezko agindua alde batera uztea: LOSUk (Unibertsitate Sistemaren Lege Organikoa) aukera paregabea eskaintzen du finantzaketa 2030ean BPGaren % 1era igotzeko. Hori aprobetxatu beharrean, Sailak aitzakiak bilatzen ditu hura ez betetzeko.
  • Gure berezitasuna alde batera uztea: UPV/EHU Estatuko bakarra da bere izaera elebidun eta multi-campusagatik. Egiturazko faktore horiek zerbitzua garestiago egiten dute eta baliabide gehigarriak behar dituzte, ez ezkutuko murrizketak.
  • Euskararen finantzaketa alde batera uztea: Legeak berak elebitasunarentzako finantzaketa gehigarri espezifikoa aurreikusten du, hain zuzen ere gurea bezalako unibertsitateek Estatuko gainerakoekin baldintza desberdinetan lehiatu behar ez izateko. Baliabide horiek ez eskatzeari uko egitea eta "batez bestekoan egotearekin" konformatzea funtzio-utzikeria da.

Orain bai, gure simulazioa.

Simulazio Teknikoa: Oztopo Karrera

Helburua: Profil berdinak dituzten bi pertsona graduatuen, 25 urterekin (2025) euskal sistema publikoan ibilbide profesional desberdinak egitea erabakitzen dutenen, nominaren eta metatutako ondarearen bilakaera konparatua bistaratzea.

1. Fasea: Basamortuko Zeharkaldia (1-4 urte)

Konparatiba: Gelako Irakaslea vs. Doktoretza Aurreko Ikertzailea. IIPk Irakasle Laguntzaile Doktorearen soldataren portzentajeak kobratzen ditu (% 56, % 56, % 60, % 75). Biek hirurtekoak (x14) kobratzen dituzte 3 urte betetzean.

Karrera Urtea Adina Bigarren Hezkuntzako Soldata Gordina (A1) UPV/EHUko Soldata Gordina (Doktoretza aurrekoa) URTEKO ALDEA (IIPren Galera)
1. urtea 25 44.264 € 19.503 € - 24.761 €
2. urtea 26 44.264 € 19.503 € - 24.761 €
3. urtea 27 44.979 € (1. Hirurtekoa) 20.896 € - 24.083 €
4. urtea 28 44.979 € 26.835 € (1. Hirurtekoa barne) - 18.144 €
GUZTIRA METATUA: 178.486 € METATUA: 86.737 € GALERA 1. FASEA: - 91.749 €

1. Faseko Ondorioa: 30 urte bete aurretik, IIPk ia 92.000 € gutxiago irabazi du bere promozioko lankidearekin alderatuta. Pisu txiki bat edo hipoteka handi baten sarrera.

2. Fasea: Irakasle Laguntzaile Doktorearen Miraila (5-9 urte)

IIP irakaskuntza-karreran sartzen da Irakasle Agregatuaren (Irakasle Laguntzaile Doktorea) kontratuarekin. Etapa honetan, irakasleak osagarrien burokraziari eta bere lehen seiurtekoaren eskaera atzeratzeko estrategiari aurre egiten dio, "Baxua" ordainsariarekin ez finkatzeko.

Urtea Adina Bigarren Hez. Mugarriak Bigarren Hez. Soldata UPV/EHU Mugarriak UPV Soldata (x12 aldatu.) Urteko Aldea
5. urtea 29
44.979 € Agregatu Kontratua 35.542 € - 9.437 €
6. urtea 30 1. Seiurtekoa + 2. Hirurtekoa 46.990 € 2. Hirurtekoa + 1. Bosurtekoa (Baxua) 37.726 € - 9.264 €
7. urtea 31
46.990 € C1 Kobratu 39.351 € - 7.639 €
8. urtea 32
46.990 € C1 + B1 Kobratu 40.951 € - 6.039 €
9. urtea 33 3. Hirurtekoa 47.705 € 3. Hirurtekoa + C2 + B1 Kobratu 42.166 € - 5.539 €
GUZTIRA METATUA 2. FASEA: 233.654 €
METATUA 2. FASEA: 195.736 € GALERA: - 37.918 €

3. Fasea: Egonkortzea eta Abiadura Hartzea (10-20 urte)

IIPk Irakasle Agregatuaren (Iraunkorra) plaza lortzen du 10. Urtean. Etapa honetan, seiurtekoak ordainsari osoarekin ("Altua") desblokeatzen dira eta merezimenduen metaketa azkartzen da.

IIPk Bigarren Hezkuntzako urteko soldata gainditzen du lehen aldiz 11. Urtean (35 urte). Hala ere, 44 urterekin, IIPa oraindik urrun dago gaztaroan izandako galera ekonomikoa konpentsatzetik.

Urtea Adina IIP (UPV/EHU) Mugarriak UPV Soldata Gordina Bigarren Hez. Mugarriak Bigarren Hez. Soldata Gordina Urteko Aldea
10 34 Agregatu Plaza + C2 + B1 46.035 €
47.705 € - 1.670 €
11 35 1. Seiurtekoa Kobratu + 2. Bosurtekoa (Agregatua) 49.507 €
47.705 € + 1.802 €
12 36 4. Hirurtekoa + B2 Kobratu 52.122 € 4. Hirurtekoa + 2. Seiurtekoa 49.716 € + 2.406 €
13 37 (2. Seiurtekoa Eskatu) 52.122 €
49.716 € + 2.406 €
14 38 2. Seiurtekoa Kobratu 53.858 €
49.716 € + 4.142 €
15 39 5. Hirurtekoa 54.573 € 5. Hirurtekoa 50.431 € + 4.142 €
16 40 3. Bosurtekoa Kobratu 56.309 €
50.431 € + 5.878 €
17 41
56.309 €
50.431 € + 5.878 €
18 42 6. Hirurtekoa 57.024 € 6. Hirurtekoa + 3. Seiurtekoa 52.442 € + 4.582 €
19 43 (3. Seiurtekoa Eskatu) 57.024 €
52.442 € + 4.582 €
20 44 3. Seiurtekoa Kobratu 58.760 €
52.442 € + 6.318 €
44 URTEKO ONDARE SALDOA GERATZEN DEN ZULOA: - 89.201 €

Galera metatua (1-10 urte): - 131.337 € | Metatutako Superabita (11-20 urte): + 42.136 €

Ondorioak: Ondarearen Orbaina eta Bizitza Inpaktua

Karrera osoaren azterketa matematikoak erakusten du ustezko "etorkizuneko konpentsazioa" finantza-tranpa bat dela. UPV/EHUko ordainsari-sistemak ez du bikaintasuna saritzen; ikertzailearen gaztaroa hipotekatzen du, zortea izanez gero, berdinketa beranduegi iristen den zahartzaroa finantzatzeko.

Berreskuratze Puntuaren Kalkulua

Noiz berdintzen da? 44 urterekin, bi hamarkada lanean eta bikaintasuna lortu ondoren, IIPk oraindik ere 89.201 € gutxiago ditu bere kontu korronte historikoan institutuko lankideak baino.

Adin horretatik aurrera, IIPk 6.500 € inguruko soldata-abantaila mantentzen du urtero Bigarren Hezkuntzarekiko.

Berreskuratze adina: 44 urte + 14 urte = 58 URTE.

UPV/EHUko IIPk ez du Bigarren Hezkuntzako irakasle batek irabazitako ondare osoa berdintzea lortzen 58 urte bete arte, eta hori guztia dena ondo ateratzen den eszenatoki ideal batean.

25 eta 58 urte bitartean egindako ahalegin gehigarri guztiak (tesiak, akreditazioak, ikerketa, kudeaketa) ez du balio izan diru gehiago irabazteko, baizik eta bere bizitzaren lehen erdiko soldata-prekarietateak sortutako zorra itzultzeko besterik ez. Benetako etekin garbia erretiroa hartu aurreko azken 7-9 urteetan bakarrik existitzen da.

Gizarte eta Berdintasun Inpaktua

  • Hamarkada Galdua (25-35 urte): -130.000 €ko "zuloa" etxebizitza eskuratzeko eta familia osatzeko etapa kritikoan gertatzen da. Bigarren Hezkuntzako irakasleak 26 urtetik aurrera du banku-kaudimena, baina IIP arrisku finantzarioko profila da 35 urte bete arte.
  • Amaren Zigortzea: Bigarren Hezkuntzako eredua begetatiboa da (denbora aldekoa da, bajek balio dute). UPV/EHUko eredua lehiakorra da (argitaratzen ez baduzu, ez duzu kobratzen). Ikerketa-eskakizun handieneko etaparen eta amatasunaren adin biologikoaren kointzidentziak osagarri-sistema emakumeak ekonomikoki zigortzen dituen iragazki bihurtzen du, berreskuratze finantzarioaren adina 60 urtetik haratago atzeratuz.

Eliteko langileei Bigarren Hezkuntzako irabaziekin berdintzeko 58 urte arte itxaronarazten dien soldata-sistema ez da bikaintasun-eredu bat, finantza- eta bizi-sakrifiziozko eredu bat baizik.

Sartu CCOOn eta Defendatu Zure Eskubideak!

EGIN ZAITEZ CCOOko KIDE: ONDO DATORKIZU!

Jarrai gaitzazu eta Partekatu Komunikatu hau:

© CCOO UPV/EHU. Eskubide guztiak erreserbatuta.

2025(e)ko abenduaren 5(a), ostirala

IIParen SOLDATA-KONPENTSAZIOA: CCOOk FALTSUA DELA FROGATU DU

CCOOk IIParen SOLDATA-KONPENTSAZIOAREN FALAZIA AGERIAN UTZI DU

CCOOk aurrerapen bat aurkezten du Eusko Jaurlaritzaren argudio nagusietako bat desmuntatzen duen azterketa batean: IIParen osagarriek ez dute Bigarren Hezkuntzakoa baino soldata oinarri txikiagoa konpentsatzen bakarrik, baizik eta elite-esfortzua eskatzen dutela proportziozkoa ez den sari baten truke.

CCOOk azaroaren 5eko bere komunikazioan [1] ohartarazi bezala, Errektoregoaren eta Sailburuaren arteko xake-partida politikoak aurrera jarraitu du, unibertsitatea zaratatsu bilakatuz eta bere langilegoaren errealitate materiala ezkutatuz. Konfrontazio antzu honetan, non alde bakoitzak bere metodoak erabiltzen dituen —propaganda eta kalifikazio pertsonala—, Unibertsitateetako Sailburuak bere defentsarako argudio nagusietako bat altxatu du: Irakasle eta Ikertzaile Pertsonalaren (IIP) soldata oinarri txikiagoak osagarriei esker "soberan konpentsatzen" direlako teoria faltsua. CCOOn, zarata amaitzea eta erronka onartzea erabaki dugu. Manipulaziorik onartzen ez duen hizkuntza bakarrean erantzungo diogu: datuen hizkuntzan.

Gaur aurreratzen ditugu "CCOOren Soldata-Konpentsazioaren Falaziari buruzko Azterketa Tekniko Konparatiboaren" lehen zatiaren ondorioak, gerora osorik ezagutaraziko dugun dokumentu bat, zeinak zifra ofizialekin, ez iritziekin, erakusten duen bere kontakizuna mito bat dela.

Falaziak eta Errespetu Instituzionalik Eza: Blog Pertsonalaren Erabilera Alderdirakoa

Datuak azaldu aurretik, ezinbestekoa da nabarmentzea errespetu instituzionalik eza sakona adierazten duen maniobra politiko ezohikoa. Juan Ignacio Pérez Iglesias Unibertsitateetako Sailburuak besteak "post-egiaren" errudun izatea leporatzen die, berak bere blog PERTSONALERA jotzen duen bitartean UPV/EHUko langileen aurkako datu eta kalifikazio-oldarraldia abiarazteko [2], [3]. CCOOk galdera berriro egiten du: Eusko Jaurlaritzaren politika publikoa bide ofizialen ordez, bitakora partikular baten bidez komunikatzen al da orain? Zinismo ariketa honek eztabaidari seriotasuna kendu nahi dio eta arreta desbideratu.

Estrategia horrek makroekonomia-grafiko propioez eztabaida gainezkatzea du helburu. Estatistika horiek, nahita konplexuak, helburu bakar baterako diseinatuta daude: arreta desbideratzea. Eusko Jaurlaritzak aurrekontuen eztabaidaren aurretik, Sailburuak estatuko batez bestekoei eta BPGren portzentajeei buruz hitz egitera behartu nahi gaitu, UPV/EHUko langileek jasaten duten errealitate materialari buruz hitz egitea saihesteko: gure soldata oinarri kronikoki txikiagoak Bigarren Hezkuntzakoenak baino; PTGASen lan-gainkarga; eta gure eskubideen izoztea.

Are larriagoa da, "zientzia-gizon" gisa aurkeztu eta zorroztasunari dei eginez, gure unibertsitatea berezi egiten duten egiturazko berezitasunak erabat alde batera uztea: gure izaera multikampusa eta, batez ere, unibertsitate elebiduna eta aitzindaria izatearen konplexutasuna eta saihestezina den gainkostua. Ezin dira udareak sagarrekin alderatu: omisio hauek politikoak dira, ez ustekabekoak.

Sailburuak estatistika-zaratarekin irabazi nahi du partida. Baina berak esaten duen bezala, "datuak kontakizuna hiltzen du".

1. JATORRIZKO BEKATUA: OINARRIZKO SOLDATA TXIKIAGOA, MAXIMO ESKAKIZUNAK IZAN ARREN

Abiapuntua egiturazko injustizia bat da, osagarri batek ere ezin duena ezkutatu.

Errealitatea da unibertsitateko irakasle-karreran sartzeko kualifikazio akademiko gorena (Doktoregoa) eta akreditazio-prozesu zorrotzak (ANECA/Unibasq) gainditzea eskatzen dela. Bigarren Hezkuntzan ez dago baldintza horiek.

Testuinguru horretan, paradoxa gertatzen da, sarrera-hesi hori gorabehera, Irakasle Laguntzaile Doktore baten soldata Bigarren Hezkuntzako irakasle hasiberri batena baino 10.000 euro inguru txikiagoa dela.

2. ESFORTZUAREN ASIMETRIA

Sailburuak IIPak jasotzen dituen osagarriak konpentsazio-tresna handi gisa defendatzen ditu, baina funtsezko gertaera bat ahazten du: Bigarren Hezkuntzako irakasleek ere badute beren osagarri-egitura, hala nola prestakuntza-seiurtekoak edo zuzendaritza-karguen ordainsariak.

Errealitateak, bi sistemak alderatzean, ez du konpentsaziorik erakusten, konparaziozko bidegabekeria sakona baizik.

Egia da, adibidez, IIParen ikerketa-seiurteko bat Bigarren Hezkuntzako prestakuntza-seiurteko bat baino hilean 36€ gehiagorekin soilik ordaintzen dela, baina horiek lortzeko eskakizuna izugarri ezberdina da.

Eskas-eskasa den alde hori lortzeko, Bigarren Hezkuntzako irakasle bati prestakuntza-ikastaroetara joatea eskatzen zaio —arrisku nuluko osagarri "begetatiboa"—, eta IIPari, berriz, eragin zientifikoko ekoizpena egitea, eliteko aldizkarietan (Q1/Q2) argitaratuz, errefusa tasa oso altuekin.

Ondorioa: Eusko Jaurlaritza etengabeko prestakuntza abangoardiako zientziaren prezio berdinean ordaintzen ari da ia. Hori ez da konpentsazio bat; ikerketa-lanaren balio-galarazpen nahita egina da.

3. AUTONOMIA ERKIDEGOKO OSAGARRIEN TRANPA: IA BI HAMARKADAKO UTZIKERIA NAHIKOA

Eusko Jaurlaritzak legezko eskuduntza eta tresna zehatza du IIParen soldata-desoreka zuzentzeko. LOSUren 87.2 artikuluak berariaz ahalbidetzen dio irakaskuntzako, ikerketako eta kudeaketako "banakako merituei lotutako ordainsari osagarriak" ezartzea. Hori da unibertsitateko langilegoa parekatu eta duintzeko diseinatutako mekanismoa.

Hala ere, eskuduntza hori erabili beharrean, Eusko Jaurlaritzak ia bi hamarkadatan sostengatutako nahitako utzikeria aukeratu du. Unibasq-ek kudeatzen dituen autonomia erkidegoko osagarriak ez dira irtenbide bat, frogagarri bat baizik:

  • Lotsaren Datuak: Osagarri horien zenbatekoak 19 urtez izoztuta daude, 209/2006 Dekretuko balioetan ainguratuta.
  • Ondorio Materiala: Izozte horrek, KPIa gora zihoan bitartean, erosahalmenaren %43ko galera metatua ekarri du kontzeptu honetan bakarrik.

2025eko bikaintasun zientifikoa eskatzen zaigu 2006ko balio monetarioa duen sari bat lortzeko. Hori ez da administrazio-ahaztura bat, meritua debaluatzen duen, prekarietatea iraunarazten duen eta neurtzeko bi balantza onartezinak erakusten dituen erabaki politiko bat da: Bigarren Hezkuntzako kudeaketa-osagarriak %30eko igoerekin eguneratzen diren bitartean, unibertsitatekoak garrantzirik ez izatera kondenatzen dira.

4. NEURTZEKO BI BALANTZEN ESKANDALUA: UNIBERTSITATEKO KUDEAKETA, INFRAVALORATUTA ETA PREZIO ERDIAN

"Konpentsazioaren" falazia erabat erortzen da kudeaketa-karguen ordainsaria aztertzen dugunean. Hemen, konparazioa bidegabekeria bat izateaz gain, Eusko Jaurlaritzaren borondatezko erabakiaren froga da unibertsitateko kudeaketa alde batera uzteko.

Eusko Jaurlaritzak %30eko igoera negoziatu eta onartu duen bitartean Bigarren Hezkuntzako zuzendaritza-taldeen osagarrietarako 2025etik aurrera, IIParenak askoz txikiagoak izaten jarraitzen dute.

Gobernuaren beraren dekretuetatik ateratako datuak eskandalu bat dira:

Kargua / Erantzukizuna Osagarria Bigarren Hezkuntzan (2025eko Proiekzioa) Osagarria UPV/EHUn (2008ko Balioak)
Institutuko zuzendaria vs. Fakultateko dekanoa 12.075 € / urteko 7.234 € / urteko
Ikasketa burua vs. Bizedekanoa 6.979 € / urteko 3.910 € / urteko

Analisiak suntsitzailea da:

  • Administrazioak institutu baten zuzendaritza unibertsitateko fakultate batena baino bi heren gehiago (+%67) balioesten du, Dekano batek milaka ikasle, ehunka langile eta graduko eta graduondoko titulazio ugari kudeatzen dituen zentroak kudeatzen dituen arren.
  • Bigarren Hezkuntzako Ikasketa buru batek unibertsitateko Bizedekano batek baino ia bi aldiz gehiago (+%80) kobratzen du.

Soldata-aldea "konpentsatzen" dutela dioten osagarriek ezin dute eusten, administrazioak berak unibertsitateko kudeaketaren ardura Bigarren Hezkuntzakoa baino prezio erdian ordaintzen duenean. Ez da ahaztura bat; UPV/EHUko kudeaketa-lanaren balio-galera kronikoa erakusten duen politika aktibo bat da.

5. ONDORIOAK: MITOA ERORI EGIN DA

Sailburuaren tesi nagusia ez da errefusagarria den iritzi bat; datuek ukatzen duten mito bat da. IIParen soldata-osagarriek soldata oinarri txikiagoa "soberan konpentsatzen" dutela baieztatzea analisirik txikienari ere eusten ez dion falazia da. Erakutsi dugun bezala:

  • Oinarrizko soldata egituraz txikiagoa da, nahiz eta titulazio (Doktoregoa) eta akreditazio profesional (ANECA/Unibasq) eskakizun gorena eskatu.
  • Produktibitate-osagarriek (seiurtekoak) esfortzu handia eskatzen dute proportziozkoa ez den sari baten truke, abangoardiako ikerketa debaluatuz.
  • Autonomia erkidegoko osagarriak, Eusko Jaurlaritzaren eskuduntza zuzenak, 19 urteko izoztea eta %43ko erosahalmen galera jasaten dituzte nahitako utzikeriaren ondorioz.
  • Kudeaketa-karguen ordainsariak neurtzeko bi balantza eskandalagarriak erakusten ditu, unibertsitateko zuzendaritza Bigarren Hezkuntzakoa baino prezio erdian balioetsiz.

IIParen osagarriak ez dira ezer konpentsatzen duen 'pribilegio' bat; egituraz prekarioa den soldata oinarri bat osatzera behartzen gaituen tresna dira. Es el modelo del comercial o camarero con un sueldo fijo miserable que vive de las comisiones o las propinas: ikerketa bikaintasuna ez da saritzen den meritu bat, baizik eta soldata duin bat lortzeko eskatzen zaigun produktibitatea.

CCOOk demagogia amaitzea eskatzen du. Irakasle eta Ikertzaile Pertsonalaren baldintzei buruzko negoziazioak datuek erakusten duten errealitate materialetik abiatu behar du, eta ez ekintzarik eza justifikatzeko eraikitako kontakizun fikziozkoetatik.

Azterketa hau hasiera baino ez da. Hurrengo ataletan, CCOOk txosten tekniko honen xehetasunak aztertzen jarraituko du. Langilegoaren benetako piramide demografikoa aztertuko dugu, "soldata ederra" prekarietate oinarri bat ezkutatzen duen salbuespen estatistikoa dela frogatzeko. Eta unibertsitate-bideak suposatzen duen "oztopo-lasterketa" azalduko dugu, lan-bizitza baten simulazio ekonomiko baten bidez, metatutako soldata-galera izugarria zenbatuz.

Eztabaida hasi besterik ez da egin.

2025(e)ko azaroaren 27(a), osteguna

2025eko EPEa, 2026ko LANALDIA, KARRERA ETA GEHIAGO

2025eko EPEa, 2026ko LANALDIA,  KARRERA ETA GEHIAGO

Atzoko, 2025eko azaroaren 26ko, negoziazio-batzordean TEKAZELko langileentzat oso garrantzitsuak diren gaiak jorratu dira, hala nola 2025eko EPEa, 2026rako lanaldia eta “urrutiko lana”. Honetaz gain, CCOOtik zuen interesekoak diren beste gai batzuen berri ematen dizuegu.


2025eko EPEa

Gerenteordetzak 2025eko Enplegu Publikoaren Eskaintza (EPE) onartzea proposatu du, guztira 40 plazarekin, beheko taulan agertzen den bezala (errelebo-kontraturako beste hiru plaza gehitu ahal izango dira, baldin eta aldez aurretik Eraldaketa Digitalerako eta Funtzio Publikorako Ministerioaren baimena lortzen bada).

CCOOk 2025eko EPEa 2023ko eta 2024ko EPEekin batera exekutatzea eskatu du, haren garapena Gobernu Kontseiluan onartu berri den eta EHAAn argitaratutako gutxienekoen akordioan ezarritako irizpideei lotzeko. Akordio hori oso onuragarria iruditzen zaigu aurreko EPEan plazarik lortu ez zenuten bitarteko langile guztientzat; izan ere, aurreko EPEaren formatuari eutsiko dio, eta horrek esan nahi du azterketak berriro ere galdera sortaren bidez egingo direla eta aurreko EPEan lortutako nota gordetzea ahalbidetuko dela, baldin eta lor zitekeen gehienekoaren % 70etik gorako nota lortu bada.

Orain zain gaude; sindikatu batzuk aurka agertu dira eta beste batzuek, Administrazioak berak bezala, denbora eskatu dute erabakia hartzeko, 2025eko EPEa onartzeari dagokionez, ea azkenean lortzen dugun 2023ko eta 2024ko EPEekin batera exekutatzea, adierazitako baldintzetan.

 

FUNTZIONARIOAK

Taldea

Eskala

Txanda librea

Barne-sustapena

Guztira

A

KUDEAKETAKO TEKNIKARIA

7


7

C

ADMINISTRARIA

7

2

9

D

ADMINISTRARI LAGUNTZAILEA

8


8

E

TEKAZELIALTERNOA

7


7





Guztira:31


LAN-KONTRATUKO LANGILEAK

Taldea

Lanbide-kategoria

Txanda librea

Guztira

I

Ikerketako zerbitzu orokorretako goi-mailako teknikaria

1

1


Kudeaketako goi-mailako teknikaria (1jp)

2

2


IKT goi-mailako teknikaria (1jp)

1

1

III

IKT teknikari espezialista

2

2


Kimikako teknikari espezialista (1JP)

2

2

IV

Osasun/Animaliategiko teknikari laguntzailea (1jp)

1

1




Guztira:9


2026. URTEKO LANALDI-ZIRKULARRA

2026rako lanaldiaren negoziazioan, Administrazioak murrizketa onartezin bat jarri du mahai gainean. Gerentziak Gabonetako eta Aste Santuko itxierak kentzea kudeaketa pertsonaletarako ordu-poltsaren murrizketa zorrotzarekin lotu nahi du. Horrek zer dakarren argi uzteko, 30 orduko murrizketa garbia da (4 egun libreen baliokidea) eta lanaldiaren gehikuntza onartezina.

Proposamen hori ez da gai tekniko soila; lan-baldintzen arloan jarrera erabat erreakzionarioa erakusten du. Oso kritikagarria da "pertsonen zaintza" funtsezko zutabetzat aldarrikatzen duen errektore-talde batek atzerapausoa eta eskubideen murrizketa planteatzea, TEKAZELko langileek 2023tik jada finkatuta zuten eskubide batena.

CCOOtik erabateko arbuioa adierazi dugu. Ez dugu onartuko hauteskunde-programan agindutako ezer eman ez dion TEKAZELko langileen baldintzak okertzea. Pozten gara, CCOOren presioari esker, Gerenteordetzak bere proposamena berraztertuko duela adierazi duelako, bestela, ea azkenean "Lorerekin hobeto bizi ginen" esan beharko dugun.

Jarrera erreakzionario horren aurrean, CCOOk murrizketen aurka egiteaz gain, hobekuntzak proposatzen ditu berriro:

  • Zerbitzuaren beharrak direla-eta txandetan lan egin behar duten langileei, lan egindako ordu bakoitzeko 2,5 orduko konpentsazioa izatea, oporrak etetearen kasuan bezala.
  • Konpentsazio bera zerbitzuaren beharrak direla eta udako ordutegia egin ezin duten langileentzat.
  • Positiboen artean, pozten gara CCOOren lanaldiaren malgutasunari buruzko proposamena kontuan hartu delako, ordutegi finko eta malgu batekin.
  • Era berean, lanaldia aukeratzeko prozeduran osasun- eta/edo kontziliazio-arrazoiengatik lanaldia egokitzeko eskubidea errespetatzea eskatu dugu. Horrela, behar horiek dituzten pertsonek automatikoki baimenduta izango lukete aukeratutako lanaldia.

     

Aurretik aurkeztu dizkizuegun proposamen hauek eta beste batzuk defendatzen jarraituko dugu. Ez dugu onartuko, zaintza faltsu baten erretorikaren pean, gure eskubideen aurkako eraso bat ezkutatzea. [1] 


URRUTIKO LANA

Administrazioak urrutiko lanari buruzko akordio bat lortu nahi du. Kontzeptu horrekin –lege-araudian jasota ez dagoena, telelanarekin ez bezala– administrazioak erabakitzeko ahalmen handia gordetzen du beretzat, eskubide hori aitortzeko eta gauzatzeko baldintzei dagokienez.

CCOO ez dator bat administrazioaren hasierako planteamenduarekin, eta uste du proposamen hori erabat hobetu behar dela; izan ere, lanpostu telelangarriaren kontzeptuarekin bat gatozen arren (LPTan lanpostu bakoitzaren izaera telelangarria jasoko da), CCOOn telelana langileen legez babestutako eskubide gisa ulertzen dugu, aldiz, urrutiko lanaren proposamenaren edukitik ondorioztatzen dugu haren exekuzioa zerbitzuburuen mendeegi uzten duela.

Bestalde, CCOOk 3 eguneko telelana aldarrikatzen du (4 kontziliazio-arrazoiengatik), Administrazioak eskaintzen dituen GEHIENEZ 2 egunen aurrean (GEHIENEZ 3 kontziliazio-arrazoiengatik). Gainera, administrazioaren jarduteko ahalmena mugatzea nahi dugu, eskubide hori modulatzeko, zerbitzuburuen bidez une oro erabakitzen baitu asteko zein egunetan lan egin ahal izango den urrunetik, eta gehienez 7 eguneko aurreabisarekin eteteko aukera gordetzen baitu, baita oporraldietan ere. 

Ildo horretan, Gerenteordetzari jakinarazi diogu langileek lan-baldintzak urteko ikuspegian ezagutzeko egutegi bat ezartzeko betebeharra dagoela. Egutegiaren aldaketek salbuespenezkoak, arrazoituak eta konpentsatuak izan behar dute. Aurkeztutako proposamenak ez du zehazten zerbitzu bakoitzean gutxieneko zerbitzu presentzialak ezartzeko prozedura. Hori funtsezko gaia da, eskubide hori baliatzeko muga izango baita.

Ondorioz, proposamena bere horretan hasiera hutsa da, baina erabat hobetu behar da; izan ere, dagoen bezala (lanpostu telelangarriaren kontzeptua berritasun handitzat hartuta ere) atzerapausoa da, baita 2016ko Akordioarekiko ere. Lanpostu telelangarriak eta funtsezko gutxieneko zerbitzuak zehazteke daude, eta oraindik baliabide material asko falta dira (ordenagailu eramangarriak, lizentziak) LPTan bere lanpostua telelangarri gisa identifikatuta izango lukeen TEKAZEL guztira zabaltzea errealitate bihurtzeko. Bide irekia da, eta CCOOk ekarpenak egingo ditu eta ahaleginak egingo ditu, hala nahi duen TEKAZELko langileak lan-modalitate horretan ahalik eta baldintza onenetan jardun dezan. 

UPV/EHUk estatuko eta euskal administrazioetako atzeko bagoian egoteari utzi behar dio, dagoeneko salatu dugun bezala [2].

 

LEKUALDATZE-LEHIAKETA

Atzo, hilak 26, amaitu zen lekualdatze-lehiaketarako eskabideak aurkezteko epea, eta webgunean argitaratutako FAQen bidez egiaztatu dugu administrazioak estatuko araudira jo duela, duela gutxi barne-sustapen bidez lanpostua lortu duten langileen lekualdatze-lehiaketarako sarbidea mugatzea justifikatzeko.

CCOOtik administrazioari ohartarazi genion ez genuela pisu handiko legezko arrazoirik aurkitzen bi urteko muga hori ezartzeko, hornikuntzan parte hartu nahi duten lan-kontratuko langileentzat ez dagoen bezala. Gure erreferentziazko legea, Enplegu Publikoaren Euskal Legea, oso esplizitua da bi urteko muga ezarri nahi duenean, eta hainbat artikulutan egiten du beste kasu batzuetarako. Hala ere, ez dago inolako aipamenik murrizketa hori bera ezartzen duenik sustapena lortu duten eta lekualdatze-lehiaketa batean parte hartu nahi duten pertsonentzat. Isiltasun hori ez da ahanztura bat: euskal legegileak muga hori ez zuela ezarri nahi froga argia da. 

Gerentziak, aldiz, bere FAQetan, izaera osagarria duen 1995eko estatuko erregelamendu bat aplikatu du, zehazki, martxoaren 10eko 364/1995 Errege Dekretuaren 45.2 artikulua. Araudi hori Estatuko Administrazio Orokorreko funtzionario zibilentzat da, eta UPV/EHUko langileei izaera osagarriarekin aplikatzen zaie. Hori oso zalantzagarria da kasu honetan; izan ere, egia bada ere erregelamenduak berak bere izaera osagarria aipatzen duela, gure langileei Enplegu Publikoaren Euskal Legea (EPEL) aplikatu behar zaie, bere artikuluetan lanpostuak eskuratzeari eta betetzeari buruzko guztia aurreikusten baitu.

Zergatik aplikatzen du Gerentziak EPEL baino maila txikiagoko araudi osagarri bat sustapena lortu duenaren lehiaketarako sarbidea mugatzeko? Zergatik ez da mugatu gure euskal legediak gure langileei murrizketarik ezarri nahi izan ez diela interpretatzera?

Gure ustez, interpretazio murriztailea egin da, urteak daramatzaten TEKAZELko langileen kaltetan, eta, lortzen dutenean, lekualdatze-lehiaketan ezin dutela parte hartu ikusten dute.


KONTSILIAZIO-ARLOKO ERREKLAMAZIO-BATZORDEA

CCOOk batzordea eratzea eskatu ondoren —gai honetan Klaustroan presio egin behar izan genuen—, azkenean Gerentziak kontsiliazio-arloko erreklamazio-batzordea eratuko du. Bertan, zuek guztiek zuen kexa aurkeztu ahal izango duzue arlo horretako baimenak ukatzen zaizkizuenean. Batzorde horretan bi sindikatu txandaka gaude, eta, beraz, zuen eskubideak betetzen direla zaindu ahal izango dugu. 

 

NEGOZIAZIO-KRONOGRAMA: HAUTESKUNDE-PROMESAK 2027rako GELDITZEN DIRA

Administrazioak datozen bi urteetarako negoziazio-kronograma bat aurkeztu digu, eta, lasaitu beharrean, aurreratzen genituenak berresten ditu. Egutegi horretan, TEKAZELentzat lehentasun handienekoak diren eta errektore-taldearen funtsezko promesak ziren gaiak, hala nola Lanbide Karrera eta Erreferentziazko Plantilla, 2027. urteko etorkizun zalantzatsu batera baztertuta geratu dira.

Onartezina da, beste gai batzuetara baliabideak bideratzen diren bitartean, TEKAZELren prekarietatearekin eta geldialdi profesionalarekin amaitu behar duen negoziazioa data zehatzik gabe atzeratzea. Gure azken oharrean salatu genuen bezala, "Errektoretzak TEKAZEL sakrifikatzen du", non CCOOk TEKAZELren ahotsa Eusko Legebiltzarrera nola eraman duen kontatzen dizuegun, erabaki honek langileen egiturazko arazoei heltzeko borondate politiko falta erakusten du.

CCOOtik erabateko lehentasuna ematea exijitu dugu Lanbide Karrerari, Lanpostuen Balorazioari eta benetako Erreferentziazko Plantilla baten definizioari, horiek baitira gure lan-baldintzen edozein hobekuntzaren oinarriak. Gai horiek atzeratzen jarraitzea iseka egitea da urteak daramatzan plantillari irtenbideak itxaroten.

 

 ¡CCOO, UPV/EHUko langileen defentsan!

AFILIA ZAITEZ CCOO-ra: INTERESGARRIA ZAIZU
94 601 2437
ccooupv-bi@ehu.eus