DIZIPLINA ASIMETRIA UPV/EHUN: LANGILEEN AURKAKO JAZARPENA, ERASOTZAILEEN AURREKO LAKSOTASUNA
Joan den martxoaren 16an egindako Unibertsitate Klaustroaren bilkuraren ondoren, eta azken egunotan Arabako dozenaka irakasleren eta hainbat ikastegitako TEKAZELen aurka piztutako jazarpen-kanpaina larria ikusita, UPV/EHUko CCOOren Atal Sindikalak bere kezka sakona agertu du Aldezlearen txostenean agerian geratu den babes instituzionalik ezagatik.
📢 Partekatu ▾
⭕ Txostenaren Edukia
📚 Irakurgai gomendatuak:
Klaustroan ikusitakoa eta Errektoretzak "zerrenda beltzen" sorreraren aurrean agertutako pasibotasuna, kudeaketa-txosten baten erakusketa baino askoz gehiago dira; UPV/EHUko langileek eraso, larderia eta jazarpen egoeren aurrean jasaten duten babesgabetasun larriaren egiaztapen publikoa da.
Errektoretzak berriki iragarritako etorkizuneko "errespetu protokolo" eta erantzunkidetasun mezuak ere ez du errealitate hau aldatzen. Koakzioak, bulegoetako asaltoak eta seinalamendu publikoak maila instituzionalean "harreman desegoki" gisa soilik kalifikatzea, eufemismo onartezina da, biktima direnak berriz ere biktimizatzen dituena.
1. Aldezlea eta zigorgabetasunaren onarpena
Kezkagarria da Aldezleak berak emandako mezua, Klaustroaren aurrean Unibertsitateak jokabide larriak zigortzeko ustezko ezintasuna onartu zuenean. Ikasgeletan irakasleei (eta hedaduraz gainerako langileei) egindako irain eta errespetu faltak aipatzean, Aldezleak hitzez hitz zera adierazi zuen: "Unibertsitateko elkarbizitzarekin bateraezinak diren jarduerak dira, eta badirudi araubide disziplinarioak ahaztu egin dituela". Horrela, muturreko larritasunaren atalasea gainditzen ez badute, "jarduera horiek zigorgabe geratuko direla" baieztatu zuen.
Aldezlearen txostenak ez du aipatzen UPV/EHUk jada onartu zuela, 2023ko uztailean, Ikasleen Hutsegite eta Zehapen Araubidea, non inguruabar horiek guztiak tipifikatuta dauden jadanik.
Unibertsitate-erakundeek beraiek indarrean dagoen barne-araudia alde batera uztea estatu-mailako legearen ustezko "gune ilunetan" ezkutatzeko, inakzio instituzionala agerian uzten du eta langileak haien osasuna kaltetzen duten egoeren aurrean noraezean uztea dakar.
Klaustroaren aurrean lege hutsunearen itxura hau publikoki adieraztea arduragabekeria da. Zigorgabetasuna ez dago legean, hura aplikatzeko ukapenean baizik.
2. Lege urraketa bikoitza: Utzikeria Elkarbizitzan eta arduragabekeria Prebentzioan
Inakzio honek zuzenean egiten du talka Errektoretza aplikatzen ari ez den lege-esparru bikoitzarekin:
Unibertsitateko Elkarbizitzari buruzko Legea. Zigorgabetasun mezu honen ondorioak hemen daude jada. Gaur ikusten dugu nola talde antolatuek zigorgabetasun osoz erabiltzen dituzten UPV/EHUko posta korporatiboko zerrendak 40 irakasle eta errektoreorde ohi seinalatzen dituzten manifestuak zabaltzeko. Unibertsitateko zerbitzari informatikoak ehiza ideologikoak antolatzeko erabiltzen uzteak, eta asalto edo koakzio objektiboen aurrean espediente disziplinarioak ez irekitzeko "bitartekaritzara" sistematikoki jotzeak —Errektore Taldeak joan den ostiralean protokolo "berrezarleri" berriaren ardatz gisa berretsitakoa—, erabat zentzugabea da. Langileekin lehen aukera gisa horixe bera erabiltzen denean, hau lege-iruzurra da, biktimak arriskuan jartzen dituena, UPV/EHUko zuzendaritzari "gatazka politiko" bat ekiditearren bakar-bakarrik abandonatzen baitira.
Laneko Arriskuen Prebentziorako Legea. UPV/EHUk plan estrategiko bat aurkeztu du "pertsonen ongizatearen" beharra jasotzen duena, baina bitartean ez die aurre egiten larderia, bandalismo eta indarkeria egoerei. Egoera hauek ez dira arrisku psikosozial hutsak, jada gauzatu diren kalte errealak baizik, langileen osasunari eragiten ari direnak. Prebentzio neurri edo neurri disziplinario irmoak ez aplikatzean, Errektoretzak gainerako langileak eraso berdinak jasateko berehalako arriskuan jartzen ditu, lantokia zaurgarritasun eta ziurgabetasun gune bihurtuz. Erantzun falta hori ez da neutraltasuna; bere langileen aurkako koakzioa normalizatzen duen inakzio instituzionala da.
Errektoreak Klaustroan izandako esku-hartzeari dagokionez, tamalgarria da ekintza bortitz hauen guztien aurrean errektore-taldearen aldetik Klaustroa bezalako garrantzi demokratiko handiko foro batean erabateko gaitzespen eza eta ulertezina ikustea.
3. Unibertsitate komunitatearen degradazio globala
Eraso horien eraginik nabarmenena IIP eta TEKAZELen lan osasunean erortzen den arren —euren eginkizunen jardunean seinalamendua eta koakzioa jasaten baitute erakundeen inakzioaren aurrean—, etsaitasun-joera horrek Unibertsitatea bere osotasunean degradatzen du. Ikasleak ere egoera honen biktima zuzenak dira. Helarazten ari zaizkigun bezala, ikasle askok eta askok lehen pertsonan pairatzen dute talde antolatu erasokor hauen presioa, isilaraztea eta larderia. Segurtasun-giro batean kalitatezko prestakuntza jasotzeko duten eskubidea bermatuta ikusi beharrean, edozein unibertsitate-esparrutan ezinbestekoak diren askatasuna eta pluraltasuna deuseztatzen dituen krispazio eta beldurrezko ingurune batean bizitzera behartuta ikusten dute euren burua.
🗣️ Langileei galdera
Gogoratzen dizugu zure iritzia edo esperientzia gure blogean adieraz dezakezula. Egin zure iruzkina Google kontu batekin, izengoiti batekin edo, nahiago baduzu, modu anonimoan.
Bizi izan al duzu inoiz antzeko egoerarik zure lantokian? Izutu edo mehatxatuta sentitu al zara zure bulegoan edo ikasgelan? Beldurra sentitu al duzu zure iritzia, ideologia edo afiliazio politiko edo sindikala askatasunez adierazteko, errepresalien edo seinalamenduen beldurrez?
Azken finean, gure unibertsitatean zure lana askatasun osoz egin eta adieraz dezakezula sentitzen al duzu?
4. Protokolo hutsalak eta zigor-asimetria: langileen aurkako jazarpena, erasotzaileentzako bitartekaritza
Oso zaila da "paralisi burokratiko" hutsaren kontakizuna onartzea. UPV/EHUn hautematen dena asimetria onartezina da. Ezinegon sakona sortzen du ikusteak nola Unibertsitateak abiadura handiz erabiltzen duen langileen aurkako diziplina ahalmena, eta, bitartean, dagokien instantziek euren burua ezgaitzat jotzen dutela talde antolatuek langileak jazartzen edo izutzen dituztenean.
Martxoaren 20an (ostirala) erakunde-aldizkarian (Campusa) argitaratutako iragarkia, beste behin ere "bitartekaritzan" oinarritutako eta "ondarearen" zaintzara bideratutako etorkizuneko "jarduera-protokolo" baten sorrerari buruzkoa, onartezina da. Irakasleen aurkako jazarpena, zerrenda beltzak eta bulegoetako koakzioak altzarietako kalte hutsekin parekatzeak, eta jada indarrean dagoen araubide disziplinarioa aplikatu beharrean "prozesu parte-hartzaileak" proposatzeak, itsutasun instituzional kezkagarria erakusten du.
"Bitartekaritza" eta "ikuspegi berrezarlea" sistematikoki ezkutu gisa erabiltzeak pertsonen aurkako indarkeria ez zigortzeko, zerbitzu publikoa eusten dutenengan erabateko abandonu sentimendua sortzen du.
5. Gure berehalako eskakizunak
Azaldutako guztiagatik, CCOOk UPV/EHUko Errektoretzari honakoa eskatzen dio:
- Ekitatea eta proportzionaltasun instituzionala: Zorroztasun arauemailea eta disziplinarioa ezin da langileen aurka modu neurrigabean aplikatu, gutxiengo erasokorrak baretzeko laksotasuna erakusten den bitartean.
- UPV/EHUko araudiaren beraren aplikazio zorrotza: Ikasleen Hutsegite eta Zehapen Araubidea berehala eta zorrotz aplikatzea eskatzen dugu.
- Erasoen aurrean ikuspegi "berrezarleak" erretiratzea: Indarkeriaren aurrean zero tolerantzia. Jazarpena, bandalismoa eta koakzio objektiboak ez dira bitartekaritzaren xede izan daitezkeen "harreman desegokiak", zigortu beharreko jokabideak baizik. Bitartekaritza ez da desoreka egoeretan erabili behar biktima (langilea) erasotzailearekin parekatzeko, Errektore Taldeak iragarritako protokolo berriak normalizatu nahi duen bezala.
- Arriskuen Prebentzioan erantzukizunak hartzea: Ingurumen-indarkeria eta zigorgabetasun giro honetatik eratorritako arrisku psikosozialen (antsietatea, estresa, baja medikoak) aurkako prebentzio- eta segurtasun-neurriak eta benetako protokoloak lehenbailehen aktibatzea.
- Babes Instituzional Publikoa: Erasoak gaitzesteko eta jazartutako langileak erabat babesteko jarrera ofiziala, argia eta anbiguotasunik gabea.
iruzkinik ez:
Argitaratu iruzkina